سلام دوستاي گلم اميدوارم كه خوب باشيد

امروز ميخوام يه ترفند(روش) جديد بهتون معرفي كنم كه با موبايلتون به راحتي بتونيد شارژ بخريد و كلي كار ديگه انجام بديد

تا حالا شده كه يه جايي باشيد و نياز مبرم به شارژ داشته باشيد؟

يا اينكه داري با دوستت اسمس بازي ميكني يهو شارژت تموم بشه؟

تو جايي باشي كه به هيچي دسترسي نداشته باشي كه شارژ بخري؟

يا دوستت بهت اسمس بده كه برام شارژ بفرست؟

با اين روش به راحتي ميتونيد در عرض چند ثانيه شارژ بخريد و كلي كار ديگه انجام بديد

براي اينكار  كد: 8915147 رو به 7223 بفرستيد بعدش به درگاه بانك پاسارگاد وصل ميشيد و يك پيامك خوشامدگويي و راهنمايي براتون ارسال ميشه

براي اينكه بتونيد ثبت نام كنيد و شارژ بخريد بايد رمز دوم كارت عابر بانك (رمز خريد اينترنتي)وcvv2رو داشته باشيد 

رمز دوم وcvv2رو ميتونيداز دستگاه خودپرداز همون بانك بگيريد

از قابليت هاي خوب اين سامانه :دريافت موجودي،خريد شارژ،اتنقال وجه،پرداخت قبض

در صورتي که نياز به راهنمايي داشتيد با شماره زير تماس بگيريد
09354241395   

firiker.blogfa.com

با سلام این اولین مطلب سایت منه

برای دانلود سوالات به ادامه مطلب مراجعه کنید

با تشکر مدیریت سایت

لطفا برای ادامه کار سایت و ارائه بهتر مقالات و... روی تبلیغ زیر کلیک کرده و منتظر باز شدن صفحه باشید EXrozblog.comEX

Download

سوالات آزمون محاسبات نظام مهندسی ساختمان اسفند 89

تاریخ برگذاری 89/12/6

به حجم 0.845 مگابایت

Download

برای شرکت در قرعه کشی سایت مهندسی عمران روی عکس زیر کلیک کنید.

مدیریت نگهداری ساختمان، یکی از موضوعات مهم در مدیریت ساختمان می باشد، که تاکنون در کشور ایران مورد توجه جدی قرار نگرفته است. بطور کلی دوره تعمیر و نگهداری ساختمان در حدود نود و پنج درصد دوره حیات یک ساختمان را از زمانی که مفهوم ذهنی ساخت شکل می گیرد تا پایان عمر آن به خود اختصاص می دهد. با اعمال یک سیستم مناسب مدیریتی در بخش تعمیر و نگهداری نه تنها می توان کیفیت ساختمان را افزایش داد بلکه امکان بهینه سازی هزینه ها نیز فراهم می گردد. بدیهی است با توجه به این مطلب تعمیر و نگهداری ساختمان و مدیریت آن از اهمیت ویژه ای برخوردار می باشد. در این پایان نامه ابعاد مختلف مدیریت نگهداری ساختمان مورد مطالعه قرار گرفته است. نظر به اینکه داشتن مدیریتی صحیح و مناسب، نیازمند داشتن یک سازماندهی جهت اعمال اهداف مدیریت می باشد، به همین جهت در این پایان نامه همچنین مقوله سازماندهی تعمیر و نگهداری مورد مطالعه قرار گرفته است.از آنجا که آموزش و پرورش در ایران دارای بیشترین ساختمان بعداز خانه های مسکونی می باشد و همچنین با توجه به اهمیت مدارس، در این مقاله، مدیریت تعمیر و نگهداری مدارس و چگونگی سازماندهی آن در وضعیت فعلی مورد نقد و بررسی قرار گرفته و برای بهبود آن، سازمان جدیدی ارائه شده است.

ادامه مقاله در ادامه مطلب

EXrozblog.comEX

تعمیر ونگهداری ساختمان

مبحث تعمیرو نگهداری در ساختمان مدتهاست درسراسر جهان بویژه در کشورها ی توسعه یافته مورد توجه قرار گرفته است.با اینکه اهمیت این بخش از صنعت وتکنولوژی ساختمان از سوی محافل علمی و تحقیقاتی معتبر جهان بدست می آید شناخته شده متاسفانه در بعد کاربردی و علمی آنگونه که باید و شاید مورد توجه قرار نگرفته است .برای جلب توجه بیشتر دست اندرکاران امر ساختمان به این مسئله مهم در اواخر دهه ۱۹۷۰ شواری جهانی اسناد و مدارک وتحقیقات ساختمان توجه به ارتقای کیفیت تخصصی در امر مدیریت تعمیر و نگهداری ساختمان را در دستور کار خود قرار دادو کمیسیون را نیز به مطالعه روشهای گسترش بکارگیری یافته های علمی تخصیص داد.

یکی از کارهای پر هزینه در کلیه کشورها تعمیرو نگهداری ساختمانهاست که هزینه قابل توجهی را به خود اختصاص می دهد این هزینه ها که جزء سرمایه های ملی است به طور مشخص و ملموس نیست .ولی در کشورهای که در این مورد بررسی های به عمل آمده است مانند انگلستان هزینه تعمیرات سالانه ساختمان ها را بیشتر از ۲ میلیارد پوند برآورد کرده اند. حال با توجه به سطح بالای هزینه تعمیرات ساختمان ها در کشورمان چنانچه با اتخاذ مدیریتی مناسب درصدی از هزینه ها را کاهش داده و صرفه جویی کنیم.

رقم قابل توجهی خواهد بود که طبیعتا به سرمایه ملی باز گردانده می شود .امروزه موضوع تعمیر ونگهداری در موضوعات پزوهش و اجرا نقش مهمی ایفا می کند .

تمامی ساختمان ها پس از ساخت نیار به تعمیر ونگهداری دارد .نحوه تعمیرو نگهداری نقش بسزایی در افزایش هزینه های ساختمان در زمان بهره برداری دارد.در اثراعمال سیستم مناسب نگهداری از انجام تعمیر در سطح وسیع جلوگیری شده و در نتیجه از هزینه ی قابل توجه تعمیر در سطح وسیع کاسته می شود.

بکار گیری یک سیستم مدیریتی برای انجام نگهداری ساختمان ها بسیار با اهمیت است زیرا بدون داشتن سیستم مناسب کار نگهداری سلیقه ای بوده و بازده لازم را نخواهد داشت تمامی این عوامل ایجاب می کند که یک سیستم مدیریتی از مرحله مناقصه تا مرحله اجرا در عملیات تعمیرو نگهداری ایجاد شود.

تعمیر و نگهداری ساختمان (تعمیر کاشی)

دلایل مهم ترک و شکست کاشی
دلیل عمده ترک و شکسته شدن کاشی درساختمان نشست ساختمان میباشد.دلیل دیگر جنس لعاب کاشی از شیشه و سیلیس می باشد و با کوچکترین فشار ترک و خرد میشود.درگاهی موارد کاشی پشت لوله های آبگرمکن یا دودکش بخاری و مکان های دیگری قرار میگیرد که باعث میشود کاشی گرمای زیادی به خود جذب کند و بر اثر انقباض و انبساط کاشی ترک می خورد در ضمن برای جلوگیری از این امر لوله ها را با پشم شیشه می پوشانند وبرای چسبندگی بهتر ملات با عایق پشم شیشه از تور سیمی استفاده میکنند.

تعمیر کاشی هایی که ترک برداشته اند
با چکش سبک به گوشه آن ضربه زده و آنرا خرد کرده وکامل جمع میکنیم محلی را که باید کاشی جدید نصب گردد کاملا تمیز کرده و به مقدار کافی از چسب کاشی استفاده میکنیم دقت شود چسب شره نکند و فقط جوابگوی نگه داشتن کاشی باشد.باتخماق به گوشه های آن به آرامی ضربه میزنیم تا به خوبی بچسبد.

تعمیر کاشی کاری به روش بنایی
پس از خرد کردن کاشی های ترک دار ملات پشت آن را به اندازه ۲سانتیمتر کاملا خالی و تمیز میکنیم محل را آبخوار میکنیم ملات ماسه سیمان ریز دانه را با عیار کافی تهیه و در محل میگذاریم کاشی زنجاب شده را در محل خود قرار میدهیم وبا تخماق بر تمام سطح میکوبیم وهم سطح وتراز، نسبت به کاشیهای اطراف اجرا میکنیمپس از نصب کاشی آنرا با پودر سنگ وسیمان رنگی نسبت یک به چهار بند کشی میکنیم و با پارچه سطح کاشی را تمیز میکنیم.

نصب کاشی روی ترکهای عمیق دیوار
دو ردیف از کاشی های اطراف ترک را خرد میکنیم تا بتوانیم تعمیرات را به خوبی انجام دهیم. ملات پشت کاشی را کاملا میگیریم . آجرکاری و عرض ترک را تا ارتفاع عمق لازم خالی میکنیم.

پس از اجرای سفت کاری (نصب و ترتیب دادن به آجرها)نصب کاشی ها را با استفاده از گل رس ودوغاب ریزی ادامه میدهیم درمرحله آخربند کشی و سطح را تمیز میکنیم

چند نکته
برای تراشیدن کاشی از تیشه تیز و سمباده برقی استفاده میکنیم .وبرای جدا کردن کاشی(دو نیم کردن)ازمیخ مخصوص و تیزی سطح پشت کاشی را خط انداخته وشیار سراسری ایجاد کرده و دو گوشه کاشی را اهرم کرده وازهم جدا کنیم.که امروزه این کار به وسیله دستگاه کاشی بر انجام میشودگاهی مواقع لازم میشود کاشی را سوراخ کرد مثلا برای عبور شیرآلات و یا پریزهای برق از تیشه دو سر و تیشه کلنگی ونوک تیز و گاهی مواقع از گازانبر استفاده میکنیم

دلایل طبله کردن کاشی (منظور از طبله کردن کاشی در آمدن کاشی از سر جای خود میباشد)
- بی توجهی در ملات گذاری
- استفاده از کاشی کاملا خشک
- به کارگیری روشهای غلط دوغاب ریزی |
- استفاده کردن خاک رس در ملات ماسه و سیمان

روش تعمیر طبله کردن کاشی
پس از خالی کردن ملات قدیمی کاشی را نصب و تعمیر کرده برای نصب میتوان از چسب کاشی استفاده کرد و سپس از دوغاب بندهای کاشی کاری را بند کش و تمیز میکنیم.

تعمیر ونگهداری ساختمان (تعمیر موزائیک)

به چه دلایلی موزائیک ها لق میشوند
چنانچه ماسه ملات موزائیک فرش ، شسته باشد از نوع درشت دانه بعلت زبری بین ملات و موزائیک پیوند به وجود نمی آید و به مرور زمان بر اثر رفت وآمد و جابجایی و سایل و غیره موزائیک فرش نیز لق میشود.

جلوگیری از لق شدن موزائیک
باید از ماسه ریز دانه سیلت دار استفاده کرد تا سبب چسبندگی هر چه بیشتر ملات و موزائیک شود.
باید سطح موزائیک را از گرد و غبار پاک کرد .

روش تعمیر موزائیک هایی که لق شده اند (تعمیر جزیی)
موزائیک و موزائیک هایی که لق شده اند را با لبه کاردک یا کمچه از جای در آورده سطح ملات زبره را گرد گیری و مرطوب میکنند. موزائیک راازملاتهای قدیمی پاک میکنیم(دوغاب اطراف را میتراشیم)وآن را زنجاب میکنیم دوغاب اصلی ساخته شده را روی ملات سابق زبره که سخت شده میریزیم و موزائیک را در جای قبلی خود قرار میدهیم . و سطح موزائیک لزوم با مشت و تخماق میکوبیم عمل دوغاب ریزی را بلافاصله در موزائیک های لق شده انجام میدهیم.با پودر سنگ .سطح دوغاب اضافی را خشک و سپس با کمچه جمع میکنیم

نکته:
اگر دو سر موزائیک را به اندازه نیم سانتیمتر بتراشیم ملات دوغاب بین آنها بهتر قرار گرفته و چسبندگی بیشتری به وجود می آید.برای خود گیری بهتر موزائیک سطح آن را تا ۴۸ ساعت با پارچه و گونی نمدار مرطوب نگه میدارندچنانچه چسب کاشی در دسترس باشد پس از غبار گیری موزائیک بجای دوغاب از چسب استفاده شود بهتر است اگر لقی موزائیک به تعداد فراوان یا در کل سطح باشد به تعمیر کلی می پردازیم.
موزائیک ها را جمع میکنیم. دوغاب اطراف آنها را میتراشیم و آنها را مرطوب میکنیم. سطحی که قرار است موزائیک روی آن قرار بگیرد (زبره) را کاملا مرطوب کرده و ملات ماسه بادی و سیمان با عیار ۲۵۰ کیلو گرم در متر مکعب را روی ملات قبلی اجرا میکنیم.موزائیک فرش را با ریسمان کشی بنایی میکنیم.

نکته:
*ملات های زبره قبلی جمع آوری نمی گردد. مگر در کف سازی کمبود ارتفاع به وجود آید.قطر ملات باید بین ۱٫۵ تا ۲ سانتی متر باشد . در زیر موزائیک های فرش شده هم نباید از ۵ میلیمتر کمتر باشد و کرم گذاری با دقت صورت بگیردگاهی مواقع لازم است از نیم یا سه قدی استفاده کرد .در این حالت پست موزائیک را با تیشه تیز خط انداخته و خالی کرده ( میتراشیم) و با چکش به آن ضربه زده از هم جدا میکنیم.

تعمیر موزائیک و ملات شکسته شده
موزائیک های شکسته شده را جمع آوری میکنیم با قلم و چکش با اندازه ۱٫۵ سانتیمتر ملات را میتراشیم اگر خرابی بیشتر باشد مقدار ۱٫۵ افزایش پیدا میکند تا حدی که به موزائیک های اطراف خسارتی وارد نکند. طوح موزائیک ها را مرطوب وملات ماسه و سیمان را با عیار کافی نسبت ۱ به ۴ آماده میکنیم موزائیک را اجرا کرده و با مشت و تخماق میکوبیم تا ملات در خلل و فرج آنها بخوبی نشست کندسطح کاشی را کاملا تراز کرده و سپس عمل دوغاب ریزی و تمیز کردن سطح را انجام میدهیم

دلایل چال شدن سطح موزائیک
به خاطر افت خاک های نرم و فروکش شدن چاهک ها و مقاوم نبودن زیر سازی به مرور زمان موزاییک فرش مشکند و فرو کش میکند.

دلایل قوزو کپ شدن سطح موزائیک
آهک های ناشکفته ای که در سطح زیر موزائیک فرش ودر چاله ها مدفول شده بعد از آبخور شدن آن شکفته میشود ازدیاد حجم پیدا میکندو سطح موزائیک را قوز و کپ میکند

دلایل یخزدگی موزائیک وبلند شدن موزائیک
بعلت باز بودن درزهای موزائیک و عدم بی توجهی در امر دوغاب باعث میشود که آب باران زیر کف پوش نفوذ کند و یخ بزند ازدیاد حجم به وجود آید و موزائیک از جای خود بلند شود.

روش های تعمیر سه مواردی (یخزدگی .کپ. و چال شدن ) موزائیک
موزائیک کف و دوغاب سخت شده اطراف موزائیک را جمع آوری میکنیم ملات زیر موزائیک را کاملا جمع آوری میکنیم و اگر لازم باشد سطح را میکوبیم یا شفته ریزی میکنیم موزائیک فرش را با ملات مرغوب و با رعایت مرطوب سازی اجرا کرده. برای دوغاب ریزی درزها را بیشتر از ۵ میلیمتر باز میکنیم دوغاب ماسه بادی و یا خاک سنگ و سیمان با عیار کافی تهیه میکنیم و سپس سطوح موزائیک را طوری که مجدا درزها خالی نشود. تمیز میکنیم.

مدارک لازم برای صدور پروانه اشتغال
۱-تکمیل و ارائه فرم اطلاعات مهندسی
2- گواهی عضویت در سازمان نظام مهندسی ساختمان استان
3- ارائه گواهی اشتغال به کار بعد از فراغت از تحصیل ( اخذ شده از سازمان نظام مهندسی ساختمان استان )
4- اصل و کپی مدرک تحصیلی معتبر

برای مطالعه بیشتر به ادامه مطلب مراجعه کنید.....

EXrozblog.comEX- فقط گواهینامه موقت و دانشنامه مورد قبول می باشد در مورد فارغ التحصیلان دانشگاه آزاد اسلامی صرفاً گواهی نامه موقت و دانشنامه که به تأیید سازمان مرکزی دانشگاه آزاد اسلامی رسیده باشد به استناد بند الف ماده 7 آئین نامه اجرایی قانون
- دارندگان مدارک تحصیلی کارشناسی ارشد ناپیوسته و بالاتر میباید مدارک مربوط به کارشناسی و یا کاردانی خود را نیز جهت احتساب سابقه و تعیین کد رشته ارائه نمایند .
- کسانی که دارای تعهد خدمت میباشند در صورت اخذ نامه از صندوق رفاه دانشجویان ( واقع در خیابان بهشتی، خیابان پاکستان ، کوچه دوم ) می توانند گواهینامه موقت ارائه نمایند
5- اصل و کپی شناسنامه وکارت پایان خدمت یا معافیت دائم برای متولدین سال 1334 به بعد ( به استثناء اعضای رسمی یا پیمانی هیأت علمی دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی مورد تأیید وزارت علوم و تحقیقات و فناوری )
6- یک قطعه عکس 4×6 ( جدید )
7- ارائه اصل و تصویر رسید پرداخت مبلغ 000/60 ریال به حساب مشخص شده ازطرف سازمان مسکن وشهرسازی استان مربوطه و در تهران به حساب شماره 90058 تحت عنوان تمرکز وجوه درامد صدور پروانه اشتغال نظام مهندسی در نزد بانک ملی ایران شعبه میدان سنائی کد 138 به نام سازمان مسکن و شهرسازی استان تهران ( قابل پرداخت در کلیه شعب بانک ملی ایران )
8- گواهی قبولی درآزمون حرفه ای مهندسان (همراه داشتن شماره سریال قبولی در آزمون برای مراجعین تهران الزامی است .)

مدارک لازم برای تمدید پروانه اشتغال
1- تکمیل پرسشنامه اطلاعات فردی ( در صورتی که در پروانه قبلی ذکرنشده باشد.)
2- گواهی تسویه حساب از سازمان نظام مهندسی ساختمان استان
3- اصل پروانه اشتغال به کار قبلی
4- یک قطعه عکس 4×6 ( جدید )
5- یک برگ رونوشت شناسنامه ( در صورت تغییر در شناسنامه )
6- ارائه اصل و تصویر رسید پرداخت مبلغ 000/60 ریال به حساب شماره مشخص شده ازطرف سازمان مسکن وشهرسازی استان مربوطه و در تهران به حساب شماره 90058 تحت عنوان تمرکز وجوه درامد صدور پروانه اشتغال نظام مهندسی در نزد بانک ملی ایران شعبه میدان سنائی کد 138 به نام سازمان مسکن و شهرسازی استان تهران ( قابل پرداخت در کلیه شعب بانک ملی ایران )
7- اصل و رونوشت مدرک تحصیلی معتبر ( در صورت اتمام تعهد به دانشگاه ارائه اصل و رونوشت دانشنامه الزامی است)
8- برگ تسویه حساب مالیاتی
9- ارائه گواهی نامه پایان دوره آموزشی جوشکاری و بازرسی جوش در ساختمان جهت تمدید پروانه اشتغال بکار مهندسی رشته عمران

مدارک مورد نیاز برای تاسیس دفتر مهندسی طراحی ساختمان
1ـ تقاضای شرکای حقیقی دارنده پروانه اشتغال به کارمهندسی وتکمیل کاربرگ شماره ( یک ) مربوط به درخواست مجوز فعالیت دفتر مهندسی طراحی ساختمان توسط شرکاء .
ـ ارائه مشارکت نامه رسمی ثبت شده دردفاتر رسمی ومدارک مؤید مربوط به تأسیسدفتر بامسئولیت مشترک کلیه شرکاء مطابق کاربرگ شماره2( در صورتیکه دفتر فاقد شریک باشد این بند حذف می شود )
3- معرفی مسؤول دفتر و تعهدنامه شرکاء ، درخصوص انجام وظایف ، ضوابط ومقرراتی که مربوط به فعالیت دفتر مهندسی طراحی ساختمان است (کاربرگ شماره 3 )
4- تعهد مسؤول دفتر ( کاربرگ شماره 4 )
5- خود اظهاری توسط مسئول دفتر ( کاربرگ شماره 5 )
6ـ اصل و تصویر کارت معتبر عضویت درسازمان نظام مهندسی ساختمان استان همه شرکاء.
7ـ اصل و تصویر پروانه اشتغال به کار مهندسی معتبر همه شرکاء.
8ـ اصل و تصویر شناسنامه همه شرکاء.
9ـ دوقطعه عکس مسؤول دفتر مهندسی .
10ـ رسید بانکی مربوط به پرداخت عوارض صدور مجوز فعالیت دفتر به مبلغ 000/300 ریال واریز شده به حساب شماره 63/900 خزانه داری کل نزد بانک مرکزی به نام معاونت امورمسکن و ساختمان قابل پرداخت درکلیه شعب بانک ملی ایران .
11 ـ مدارک رسمی مربوط به محل دفتر مهندسی و نشانی آن

با سلام امروز یه چند تا دفترچه برای دانلود گذاشتم

دفترچه راهنمای ساخت ساز بم

برای دانلود به ادامه مطلب بروید...

EXrozblog.comEX

برای دریافت فایل مورد نظر روی مستطیل زیر کلیک کنید

انواع پروانه

پروانه ساختمانی: مجوز قانونی ای كه از طرف شهرداری برای هرگونه ساخت و ساز برای صاحبان املاك صادر می گردد.

تخریب و بازسازی: پروانه ای كه با تخریب بنای قدیمی و احداث بنای جدید براساس طرح تفصیلی صادر می گردد.

اضافه اشكوب: مجوز احداث طبقاتی برروی طبقات موجود (توسعه بنا در ارتفاع)

تبدیل: مجوزی كه برای تبدیل یك واحد مسكونی به دو واحد ، تبدیل واحد مسكونی به اداری و یا تبدیل قسمتی از مسكونی به واحد تجاری و… صادرمی گردد.

تعمیرات: پروانه ای كه منظور انجام تعمیرات و تغییرات جزئی و كلی صادر گردد.

تمدید پروانه: در صورت منقضی شدن مهلت پروانه و یا عدم شروع عملیات ساختمانی از طرف مالك ، اعتبار پروانه تمدید و با همان مشخصات صادر خواهد شد.

EXrozblog.comEXتعاریف و واژه ها:

انواع پروانه

پروانه ساختمانی: مجوز قانونی ای كه از طرف شهرداری برای هرگونه ساخت و ساز برای صاحبان املاك صادر می گردد.

تخریب و بازسازی: پروانه ای كه با تخریب بنای قدیمی و احداث بنای جدید براساس طرح تفصیلی صادر می گردد.

اضافه اشكوب: مجوز احداث طبقاتی برروی طبقات موجود (توسعه بنا در ارتفاع)

تبدیل: مجوزی كه برای تبدیل یك واحد مسكونی به دو واحد ، تبدیل واحد مسكونی به اداری و یا تبدیل قسمتی از مسكونی به واحد تجاری و… صادرمی گردد.

تعمیرات: پروانه ای كه منظور انجام تعمیرات و تغییرات جزئی و كلی صادر گردد.

تمدید پروانه: در صورت منقضی شدن مهلت پروانه و یا عدم شروع عملیات ساختمانی از طرف مالك ، اعتبار پروانه تمدید و با همان مشخصات صادر خواهد شد.

تعاریف و واژه ها:

انواع پروانه

پروانه ساختمانی: مجوز قانونی ای كه از طرف شهرداری برای هرگونه ساخت و ساز برای صاحبان املاك صادر می گردد.

تخریب و بازسازی: پروانه ای كه با تخریب بنای قدیمی و احداث بنای جدید براساس طرح تفصیلی صادر می گردد.

اضافه اشكوب: مجوز احداث طبقاتی برروی طبقات موجود (توسعه بنا در ارتفاع)

تبدیل: مجوزی كه برای تبدیل یك واحد مسكونی به دو واحد ، تبدیل واحد مسكونی به اداری و یا تبدیل قسمتی از مسكونی به واحد تجاری و… صادرمی گردد.

تعمیرات: پروانه ای كه منظور انجام تعمیرات و تغییرات جزئی و كلی صادر گردد.

تمدید پروانه: در صورت منقضی شدن مهلت پروانه و یا عدم شروع عملیات ساختمانی از طرف مالك ، اعتبار پروانه تمدید و با همان مشخصات صادر خواهد شد.

تغییر نقشه: در صورت تقاضای مالك و به شرط عدم شروع عملیات ساختمانی نسبت به تغییرات یا جابجایی فضاها یا توسعه بنای پروانه های معتبر ، پروانه تغییر نقشه صادر خواهد شد.

ابطال پروانه: در صورت تقاضای مالك با اخذ اصل پروانه صادره و ابطال آن و پیوست به پرونده بصورت مكانیزه نیز پروانه باطل و تصویر به مراجع ذیربط اعلام می گردد و با رعایت ضوابط و مقررات پرداختی های مالك عودت گردد.

تعویض مهندس ناظر یا مجری: در صورت درخواست مالك و با رعایت ضوابط و مقررات و موافقت ناظر و مجری و مراجع ذیصلاح و معرفی ناظر و مجری جدید مجوز فوق صادر می گردد.

انواع گواهی :

عدم خلاف: در صورت شروع به كار ساختمانی طبق پروانه صادره برای هرگونه معامله و یا انقضای مهلت پروانه (برای ادامه عملیات ساختمانی یا بروز خلاف، پس از رسیدگی ،گواهی جدیدی به نام عدم خلاف صادر می گردد.

بلامانع ناحیه: در موارد بروز تخلفات جزئی كه منجر به جلوگیری شود، پس از رفع خلاف یا رسیدگی به آن ، مجوز ادامه كار از شهرسازی منطقه به ناحیه مربوطه صادر خواهد شد.

بلامانع شهرسازی: درصورت درخواست انواع پروانه و كشف خلاف در بنا و رسیدگی به آن برای سهولت روند اداری و ادامه كار ، بلامانع شهرسازی صادر خواهد شد.

پایان كار: در صورت پایان عملیات ساختمانی و عدم وجود تخلف و ارائه گواهی صحت اجرا از جانب مهندس ناظر گواهی پایان كار ساختمانی توسط شهرداری صادر می شود.

پایان كار آپارتمانی: صدور گواهی پایان ساختمان یا عدم خلاف در مورد هریك از آپارتمان های یك مجتمع بشرطی كه در اختصاصیات و مشاعات تخلفی حادث نشده باشد .

پایان كار قبل از 49: جهت بناهایی با هر كاربری كه قبل از اردیبهشت سال 1349 احداث و بهره برداری گردیده اند( شامل مقررات طرح جامع تهران نمی باشند) پایان ساختمانی قبل از 1349 صادر می گردد.

تمدید پایان كار: در صورت انقضای اعتبار پایان كار و عدم وجود هرگونه خلاف یا تغییرات در بنا پایان كار مذكور با همان مشخصات مجدداً تمدید می گردد.

مشخصات املاك در كاربری مسكونی:

مساحت زیربنا: مجموع سطوح در هرطبقه از ساختمان های یك ملك را مساحت زیربنای آن طبقه گویند.

مساحت كل بنا: عبارت است از مجموع سطوح ساخته شده در كلیه طبقاتی كه در یك ملك احداث می شود یا شده است كه شامل زیرزمین یا زیرزمین ها ، همكف، طبقات فوقانی اعم از قسمت های مفید و اختصاصیات و یا مشاعات در طبقات ساختمان می باشد.

متوسط مساحت زمین: عبارت است از نسبت كل مساحت زمین ها به تعداد اراضی بلوك یا ضریب سطح اشغال: عبارت است از نسبت درصد مساحت سطح مجاز احداث بنا به مساحت قطعه زمین در طبقه همكف

متوسط مساحت كل بنا: عبارت است از نسبت مساحت كل بنا در املاك موجود به تعداد اراضی بلوك یا ناحیه یا محله یا منطقه یا شهر

ضریب تراكم مجاز: عبارت است از نسبت درصد سطح زیربنای كل ساختمان به سطح قطعه زمین مورد ساخت با كاربری مجاز طبق طرح تفصیلی (مشاعات و انبار و پاركینگ در زیرزمین و پاركینگ در همكف جزء این ضریب محاسبه نمی گردند.)

تراكم استفاده شده : عبارت است از سطح زیربنای كل ساختمان به سطح قطعه زمین مورد ساخت با هركاربری (مشاعات و پاركینگ و انباری در زیرزمین و پاركینگ درهمكف جزء این سطوح محاسبه نمی گردد)

بنای مفید: مجموع زیربنای كل طبقات بجز سطح پاركینگ ها و انباری ها و مشاعات

مساحت زیربنای مشاعات در مسكونی: شامل مجموع مساحت تاسیسات ، راهرو ، راه پله،آسانسور ، لابی،سالن اجتماعات ، استخر و سونا و ورزشی، سرایداری، شوت زباله ، نگهبانی، نورگیرها، سرویس بهداشتی و انباری مشاع جزء سطوح مشاعات می باشند.

درصد بنای مفید استفاده شده: درصد مجموع زیربنای مفید طبقات در طبقات، نسبت به مساحت ملك(طبق سند مالكیت) . (زیربنای كل ، منهای مشاعات و پاركینگ و انباری)

انواع اراضی:

دایر: اراضی دارای ساختمان و تاسیسات و دیواركشی متناسب با ملك و یا املاكی كه باغ و مشجر و یا زراعی باشد، می گویند.

بایر: به اراضی فاقد ساختمان و تاسیسات می گویند كه سابقه دایر بودن را داشته اند.

موات: به املاكی كه فاقد ساختمان و تاسیسات باشد و هرگونه سابقه عمران و آبادی و یا باغ و كشاورزی نداشته اند گویند.

مشخصات كاربری ملك :

مسكونی: به سطوحی اطلاق می گردد كه براساس نقشه كاربری اراضی جهت احداث واحدهاو مجموعه های مسكونی اختصاص یافته اند.

تجاری: این اراضی برای فعالیت های بازرگانی ، مغازه ها و فروشگاه ها ، كسب و پیشه و دوایر نمایندگی های مختلف و دفاتر تجاری براساس سلسله مراتب طرحهای تفصیلی (خرده فروشی، عمده فروشی، دفاتر) پاساژ، تیمچه، سرا درنظر گرفته شده است.

مختلط : عبارت است از تركیب چندعملكرد از كاربری های مختلف دریك قطعه زمین با كاربری مختلط (تجاری اداری، تجاری مسكونی ، مسكونی اداری و اختلاطی از كاربری های فرهنگی ،ورزشی، آموزشی) با توجه به طرح تفصیلی می باشند.

باغ: عبارت است از زمین محصور و یا غیر محصوری كه در آن درخت به تعدادی كه قانون مشخص نموده است كاشته باشند و یا در طرح تفصیلی به صورت باغ تعیین شده باشد.

مذهبی: انواع كاربریهای مذهبی در سلسله مراتب خدمات شهری به شرح ذیل می باشد.

اراضی مذهبی رده محله: شامل مساجد كوچك، تكایاو حسینیه ها.

اراضی مذهبی رده ناحیه شامل: مساجد و فاطمیه ها اراضی مذهبی رده منطقه شامل مساجد بزرگ و هیئت ها.

اراضی مذهبی رده حوزه شامل: مجتمع های مذهبی ، دارالتبلیغ ها و مهدیه ها.

اراضی مذهبی رده شهر و فراتر: شامل مساجد اصلی شهر، خانقاه، كلیساها و كنیسه ها، امامزاده ها، بقاع متبركه، مصلی، آتشكده ها و معابد.

آموزشی: این اراضی بسته به سلسله مراتب خدمات شهری با توجه به رده های مختلف كاربری آموزشی به احداث ساختمان های آموزشی اختصاص دارد. فعالیت های مجاز در این اراضی آموزشی رده های مختلف به شرح ذیل می باشد.

اراضی آموزشی رده محله: شامل مهدكودك، آمادگی ،مدرسه ابتدایی مدارس راهنمایی و دبیرستان ها.

اراضی آموزشی رده ناحیه: شامل كلاس های نهضت سواد آموزی، مراكز آموزش حرفه ای و هنركده ها.

اراضی آموزشی رده منطقه شامل: مدارس اسلامی ،موسسات آموزش زبان های خارجی وهنرستان های صنعتی.

اراضی آموزشی رده حوزه ای: شامل مدارس ویژه نابینایان ،مدارس ویژه معلولین كرو و لال و مدارس ویژه سایر معلولین.

اراضی آموزشی رده شهر و فراتر: شامل مدارس ویژه خارجیان مقیم تهران و مدارس ویژه كودكان استثنایی

فرهنگی: انواع كاربری های فرهنگی بنا به سلسله مراتب خدمات شهری به شرح ذیل می باشد. * اراضی فرهنگی رده محله ای: شامل كتابخانه كودكان و كتابخانه های درجه 5 * اراضی فرهنگی رده ناحیه ای : شامل كتابخانه های درجه 4 و سالن های اجتماعات. * اراضی فرهنگی رده منطقه : شامل كتابخانه های درجه 3، بنیادهای ارشادی و كانون ها*اراضی فرهنگی رده شهر و فراتر : شامل اماكن و محوطه های تاریخی ، موزه ها، موسسات انتشاراتی، كتابخانه های ملی و سایر كتابخانه های بزرگ ،نمایشگاهها، انجمن ها ،بناهای یادبود،آرامگاه مشاهیرو فرهنگستان ها.

بهداشتی: این اراضی در رده محله مطرح شده و شامل گرمابه ها و رختشویخانه ها می گردد.

ورزشی: انواع این كاربری برحسب سلسله مراتب خدمات شهری به شرح ذیل می باشد. * اراضی ورزشی رده محله: شامل زمین های بازی كوچك . * اراضی ورزشی رده ناحیه : شامل زمین های ورزشی و سالن های كوچك. *اراضی ورزشی رده منطقه شامل زمین های ورزشی سالن های متوسط – سالنهای استخر سرپوشیده و اراضی ورزشی رده شهر، استادیوم ها و …می باشد.

فضاهای سبز-پارك عمومی: ملكی كه دارای طرح پارك ، حریم سبز ، جنگل مصنوعی و … طبق طرح تفصیلی و جامع می باشد، بارده بندی باغ كودك ،پارك محله، پارك منطقه ای و پارك های عمومی شهری ،حریم سبز بزرگراهها ، اتوبانها ، بزرگراه ها ، كمربند سبز شهری

بر اساس اطلاعات ارائه شده از سوی مرکز اطلاعات جغرافیایی شهر تهران و بر اساس نقشه مکان یابی بلند مرنبه سازی، محله قدیم تهران موسوم به ارگ قدیم امن ترین ناحیه از نظر وجود گسلهای زلزله میباشد. با وجود سه گسل اصلی شمال، شرق و گسل ری در جنوب کمتر قسمتی را میتوان یافت که در فاصله ای مناسب از سه گسل فوق واقع شده باشد. گسل شمال تهران از لشکرک و سوهانک شروع شده تا فرحزاد و حصارک و از آنگاه به سوی غرب امتداد می یابد. این گسل در مسیر خود، نیاوران، تجریش، زعفرانیه، الهیه و فرمانیه را در بر میگیرد. گسل ری جنوب تهران نیز که در صورت فعالیت پرتلفات ترین گسل کشور و شاید جهان باشد از جاده خاوران شروع و با گذر از دولت آباد و حرکت بر روی جاده کمربندی تهران در حد نصاب کوره های آجرپزی چهار دانگه پایان می یابد.

ادامه مقاله در ادامه مطلب

EXrozblog.comEXگسل شرق نیز که توانایی قوی ترین زلزله را دارا است از شرق به تهران وارد شده و با گذر از اراضی سرخه حصار و حرکت بر روی بزرگراه شهید بابایی تا مجیدیه و سید خندان امتداد می یابد. جالب اینجاست که اکثر حریمهای انتقال نیروی شهر تهران نیز بر روی همین گسلهای زلزله واقع شده است. در این میان تک گسل ملاصدرا نیز که از خیابان شریعتی تا شهرک غرب انتقال یافته، محلات ونک، میرداماد، سعادت آباد و شهرک غرب را نا ایمن ساخته است. از محلات به نسبت امن تر شهر تهران میتوان به راه آهن، محور نواب، محور خیابان انقلاب و آزادی هفت چنار به علاوه ارگ قدیم تهران اشاره کرد. ارگ قدیم تهران حد فاصل خیابان شوش، هفده شهریور، انقلاب و کارگر جنوبی را شامل میشود که بازار تهران، خیابان مولوی، میدان بهارستان، میدان امام خمینی، محله امیریه و خیابان جمهوری اسلامی را شامل میشود. به نظر میرسد که مکانیابی حاصل از تحربه چند صد ساله مردم ساکن تهران که منجر به تشکیل محدوده ارگ قدیم شهر شده، بسیار قابل اعتمادتر از مکان یابی سالهای کنونی در گسترش و احداث شهرک های حاشیه ای شهر تهران می باشد.

امن ترین نقاط کلانشهر تهران:
با توجه به مقیاس و اندازه نقشه بحث به صورت منطقه ای و محله ای با نگاهی به اثر شهری استراتژیک تهران نقاط نا امن ومهم به ترتیب زیر خواهد بود:

ساختمان مدرن اسناد ملی ایران دقیقا روی گسل معظم سید خندان و در فاصله ۱۰۰ متری محل تقاطع این گسل با گسل داوودیه.

ساختمان عظیم بانک مرکزی که شبیه برجهای دوقلوی نیویورک است مابین فاصله ۲۰۰متری از گسل داوودیه و ۴۰۰ متری گسل سید خندان.

ساختمان بلند مرتبه و سنگین روزنامه اطلاعات در کنار گسل واقع در زیر بزرگراه جهان کودک واقع است و همچنین در پشت آن ساخنمان گسل سید خندان قرار دارد.

مجموعه ساختمان های کتابخانه ملی ایران -که یکی از سازه هایی است که مورد بازدید دانشجویان مهندسی عمران قرار می گیرد- بر روی طاقدیسهای داوودیه قرار دارد.

ساختمان بلند مرتبه بنیاد مستضعفان در کنار گسل تلویزیون واقع شده است.

ساختمان عظیم وزارت راه مابین دوگسل تلویزیون باختری و عباس آباد در فاصله حدودا ۲۰۰متری مابین واقع شده است.

ساختمانهای بلند مرتبه مسکونی و مدرن و در حال ساخت آتی ساز در کنار هتل اوین، در محل تقاطع گسل محمودیه و گسل عمود بر آن قرار دارند.

تنها پل معلق تهران یعنی پل پارک وی که در تقاطع خیابان ولیعصر و بزرگراه چمران واقع است دقیقا روی گسل محمودیه قرار دارد.

پل بزرگراه صدر روی خیابان دکتر شریعتی گسل قیطریه را قطع کرده است.

نقاطی که در ذیل خواهد آمد در حال حاضر محله هایی هستند که در مجاورت یا بر روی گسل قرار گرفته اند:

ازشرق و شمال شرقی منطقه زربند، سوهانک، ازگل،استخر، حکیمیه، هنگام، نارمک و بزرگراه بابایی بر روی گسل هایی به نام های تلو پایین،کوثر و گسل نارمک که از ده نارمک آغاز و انتهای آن در خیابان استادحسن بنا می باشد.

در منطقه شمال تهران نیز دارآباد، اقدسیه، پاسداران، کاشانک، قیطریه، کلاهدوز، بزرگراه صدر، دزاشیب، میدان تجریش، سعدآباد، زعفرانیه، ولنجک، نمایشگاه بین المللی، مقدس اردبیلی،دره پونک، بزرگراه نیایش تا سولقان بر روی گسل های شمال تهران، نیاوران و محمودیه قرار دارند.

مناطق میدان ونک، حقانی، ملاصدرا، چمران، ایران زمین در شهرک غرب نیز بر روی گسل داوودیه قرار دارند.

از جنوب نیز مناطق ابن بابویه، میدان بروجردی، بزرگراه آزادگان، میدان معراج، صالح آباد، جنوب بزرگراه آیت الله سعیدی، مناطق جنوبی یافت آباد، باغ چهاربری بر روی گسل شهر ری قرار دارند که شاید فعال ترین گسل های جهان می باشد. متأسفانه این گسل در صورت بروز زلزله به منطقه ای باتلاقی تبدیل شده و فرو نشست خواهد داشت.
بر اساس اطلاعات ارائه شده از سوی مرکز اطلاعات جغرافیایی شهر تهران و بر اساس نقشه مکان یابی بلند مرتبه سازی، محله قدیم تهران موسوم به ارگ قدیم امن ترین ناحیه از نظر وجود گسلهای زلزله می باشد. با وجود سه گسل اصلی شمال، شرق و گسل ری در جنوب کمتر قسمتی را می توان یافت که در فاصله ای مناسب از سه گسل فوق واقع شده باشد. گسل شمال تهران از لشکرک و سوهانک شروع شده تا فرحزاد و حصارک و از آنجا به سوی غرب امتداد می یابد. این گسل در مسیر خود، نیاوران، تجریش، زعفرانیه، الهیه و فرمانیه را در بر می گیرد. گسل ری درجنوب تهران نیز که در صورت فعالیت پرتلفات ترین گسل کشور و شاید جهان می باشد از جاده خاوران شروع و با گذر از دولت آباد و حرکت بر روی جاده کمربندی تهران در حد نصاب کوره های آجرپزی چهار دانگه پایان می یابد. گسل شرق نیز که توانایی قوی ترین زلزله را دارا است از شرق به تهران وارد شده و با گذر از اراضی سرخه حصار و حرکت بر روی بزرگراه شهید بابایی تا مجیدیه و سید خندان امتداد می یابد. جالب اینجاست که اکثر حریم هایانتقال نیروی شهر تهران نیز بر روی همین گسل های زلزله واقع شده است.

در این میان تک گسل ملاصدرا نیز که از خیابان شریعتی تا شهرک غرب انتقال یافته، محلات ونک، میرداماد، سعادت آباد و شهرک غرب را نا ایمن ساخته است. احداث برج میلاد نیز دقیقاً در مجاورت این گسل صورت گرفته است. از محلات به نسبت امن تر شهر تهران می توان به راه آهن، محور نواب، محور خیابان انقلاب و آزادی، هفت چنار به علاوه ارگ قدیم تهران اشاره کرد. ارگ قدیم تهران حد فاصل خیابان شوش، هفده شهریور، انقلاب و کارگر جنوبی را شامل می شود که بازار تهران، خیابان مولوی، میدان بهارستان، میدان امام خمینی، محله امیریه و خیابان جمهوری اسلامی را شامل می شود. به نظر می رسد که مکان یابی حاصل از تجربه چند صد ساله مردم ساکن تهران که منجر به تشکیل محدوده ارگ قدیم شهر شده، بسیار قابل اعتمادتر از مکان یابی سالهای کنونی در گسترش و احداث شهرکهای حاشیه ای شهر تهران می باشد.

منبع: همشهری

چند سالی است كه وقوع زلزله های متعدد با قدرت و بزرگی های متفاوت در نقاط مختلف دنیا توجه جهانیان و مخصوصا مهندسان و معماران و دست اندركاران امر ساخت و ساز (شهری و روستایی) را به خود جلب كرده است. به طور متوسط در هر سال حدود 10 هزار نفر در اثر زلزله جان خود را از دست می دهند . بر اساس مطالعات انجام شده توسط سازمان علمی فرهنگی ملل متحد (یونسكو) تلفات مالی ناشی از زلزله از سال 1926 تا 1950 بالغ بر 10 میلیارد دلار بوده است. در همین محدوده زمانی شهرها و روستاهای بسیار زیادی بر اثر زلزله با خاك یكسان شدهاند. بزرگی بعضی از این زلزله ها حتی بیش از 8 درجه در مقیاس ریشتر۱ بوده است. به عنوان نمونه شهرهای عشق آباد تركمنستان (1948)، آگادیر مراكش در ساحل اقیانوس آتلانتیك (1960)، اسكوپیه مقدونیه (1963)، تانگ شان در كشور چین (1976)، مكزیكو سیتی (1985) را می توان نام برد و در پایان می توان زلزله ویرانگر اخیر بم را مثال زدكه با قدرتی در حدود هفت درجه در مقیاس ریشتر در مدت چند ثانیه جان و مال بیش از 30 هزار نفر از هموطنان عزیزمان را براحتی هرچه تمامتر گرفت.EXrozblog.comEX

مقدمه
چند سالی است كه وقوع زلزله های متعدد با قدرت و بزرگی های متفاوت در نقاط مختلف دنیا توجه جهانیان و مخصوصا مهندسان و معماران و دست اندركاران امر ساخت و ساز (شهری و روستایی) را به خود جلب كرده است. به طور متوسط در هر سال حدود 10 هزار نفر در اثر زلزله جان خود را از دست می دهند . بر اساس مطالعات انجام شده توسط سازمان علمی فرهنگی ملل متحد (یونسكو) تلفات مالی ناشی از زلزله از سال 1926 تا 1950 بالغ بر 10 میلیارد دلار بوده است. در همین محدوده زمانی شهرها و روستاهای بسیار زیادی بر اثر زلزله با خاك یكسان شدهاند. بزرگی بعضی از این زلزله ها حتی بیش از 8 درجه در مقیاس ریشتر۱ بوده است. به عنوان نمونه شهرهای عشق آباد تركمنستان (1948)، آگادیر مراكش در ساحل اقیانوس آتلانتیك (1960)، اسكوپیه مقدونیه (1963)، تانگ شان در كشور چین (1976)، مكزیكو سیتی (1985) را می توان نام برد و در پایان می توان زلزله ویرانگر اخیر بم را مثال زدكه با قدرتی در حدود هفت درجه در مقیاس ریشتر در مدت چند ثانیه جان و مال بیش از 30 هزار نفر از هموطنان عزیزمان را براحتی هرچه تمامتر گرفت.

منشا زلزله
با توجه به توضیحات فوق و با عنایت به این مهم كه در اكثر مناطق كشورمان بدلیل شرایط خاص زمین شناختی و موقعیت جغرافیایی، با خطر وقوع زلزله با شدت های مختلف رو به رو هستیم و به طور كلی ایران از كشورهای لرزه خیز دنیا محسوب میشود، از این رو شناخت و مطالعه علل و عوامل وقوع زلزله كه از اساسی ترین مسائل مورد بحث مهندسی عمران در شاخه مهندسی زلزله به شمار می آید، اهمیت خود را بیش از پیش نشان می دهد. در این زمینه علل و عوامل مختلفی به عنوان منشا زلزله ها شناخته شدهاند. از جمله مهمترین این عوامل می توان به موارد زیر اشاره كرد:
۱ -واكنش های درون زمینی و حركت صفحات تكتونیكی زمین (Plate Tectonics)
۲- - فعالیت آتشفشان ها
۳- - آزمایش ها و انفجارهای هسته ای و اتمی
۴- -ذخیره كردن آبهای سطحی و شكسته شدن سد های عظیم آب
۵- - فرو ریختن غارهای زیر زمینی و...
اما در میان عوامل فوق، نظریه حركت زمین ساخت صفحه ای (Plate Tectonics ) در بین لرزه شناسان بیشترین مقبولیت را یافته است و در واقع عامل ایجاد حدود 95 درصد از زلزله های بزرگ در جهان به حساب می آید و به عبارت دیگر سایر عوامل ایجاد زلزله، خود تابعی از این عامل هستند .
با پیشرفت سریع علم و تكنولوژی و با انجام اولین مسافرت به دور كره زمین و تهیه نقشه اولیه سطح زمین و سواحل قاره ها در قرون پانزدهم و شانزدهم، شباهت بسیار عجیب بین سواحل غربی آفریقا و شرقی آمریكای جنوبی و تطبیق و جفت شدن آنها مطرح شد. در اویل قرن بیستم منشا كوه زایی برای كوه های جوان زمین و تطبیق كوه های جوان در طرف اقیانوس اطلس دلایلی برای حركت قاره ها و نظریه جابجایی آنها عنوان شد و تحقیقات پیرامون آن توسط آلفرد وگز سبب شد كه بالاخره وی نخستین كسی باشد كه توانست موضوع یكی بودن قاره ها را در ابتدا و حركت آنها طی سالیان دراز را مطرح و پیگیری كند. بر این اساس در حدود 200 میلیون سال قبل، قاره ها به هم اتصال داشته و یك قاره واحد بنام پانگه آ(Pangaea)را تشكیل می دادند.
بر اساس نظریه فوق سطح زمین از یك پوسته سخت به ضخامت 70 تا 150 كیلومتر (ضخامت متوسط 100 كیلومتر )تشكیل شده است كه آن را سخت كره (Lithosphere) می نامند . در زیر لیتوسفر در درون زمین یك لایه با حالت خمیری و داغتر و البته ضعیف تری نسبت به لیتوسفر بنام مذاب كره (Asthenosphere) قرار دارد.پوسته زمین در بعضی مناطق جغرافیایی بریده شده و صفحاتی را بوجود آورده است كه این صفحات بی حركت نبوده و روی گوشته خمیری زمین سر می خورند و در نتیجه وضعیت نسبی و مرز بین آنها همواره در حال تغییر است.
این صفحات به دو نوع كلی قاره ای و اقیانوسی تقسیم می شوند كه قاره ها روی پوسته گرانیتی نسبتا سبكی به ضخامت حدود 40 كیلومتر و اقیانوس ها روی پوسته بازالتی متراكم تری به ضخامت تقریبی 7 كیلومتر قرار دارند.حرارت درون زمین از مهمترین عوامل حركت و جا به جایی این صفحات است. ابعاد صفحات اقیانوسی و موقعیت آنها در حال تغییر است و ماده سازنده آنها در حال تجدید . البته لازم به ذكر است كه سرعت ایجاد و گسترش صفحات با مقیاس سانتیمتر در سال اندازه گیری میشود.
حركت هر چند كند صفحات باعث انباشت انرژی در صفحات زمین ساخت میشود و در اثر رها شدن ناگهانی این انرژی و انتشار امواج ارتعاشی در محل برخورد صفحات با همدیگر، در سطح زمین زلزله های ویرانگری رخ می دهد.
اگر این صفحات به هم نزدیك شوند، در محل برخوردشان موجب كوه زایی می شوند مثل حركت صفحات ایران و عربستان به طرف هم كه در محل برخوردشان سلسله جبال زاگرس را بوجود آورده اند . ولی اگر این صفحات از هم دور شوند باعث ایجاد شكاف می شوند به عنوان نمونه شكاف وسط اقیانوس اطلس از این نوع است. صفحات اقیانوسی و قاره ای تفاوت های عمده ای با هم دارند از جمله اینكه صفحات اقیانوسی در محل برخورد در بعضی مناطق در زیر همدیگر فرو رفته و صفحه زیرین وارد لایه مذاب زمین شده و بعدا به مرور خود هم ذوب میشود و این صفحات در حاشیه شیارهای بر آمده با نوار های بزرگ آتشفشانی موسوم به پشته اقیانوسی كه از كف اقیانوس ها عبور می كنند ایجاد می شوند، اما بر خلاف این صفحات، صفحات قاره ای در پشته تشكیل نمی شوند و در گوشته هم فرو نمی روند . تفاوت دیگر این دو نوع صفحه از نظر سن، جنس و تركیب شیمیایی است .
سن قاره ها نسبت به صفحات سازنده كف اقیانوس ها بسیار زیادتر بوده و در حدود یك میلیارد سال بیشتر است در حالی كه سن صفحات اقیانوسی از 200 میلیون سال تجاوز نمی كند. قاره ها همچون چوب پنبه روی آب به طور سرگردان در حركتند و این حركت تابع سیالی است كه آنها را با خود می كشاند و مثل همان چوب پنبه هیچگاه در سیال (گوشته مذاب زمین)فرو نمی روند.
در نظریه زمین ساخت صفحه ای یا تكتونیك صفحه ای، كره زمین به هفت صفحه اصلی تقسیم شده است :1- صفحه آفریقا 2- صفحه اوراسیا (ورازی) 3- صفحه اقیانوس هند 4- صفحه اقیانوس آرام 5- صفحه قطب جنوب 6- صفحه آمریكا 7- صفحه نازكا. در این نظریه، قاره ها نقش خاصی را بر عهده دارند. قاره ها همراه با صفحاتی كه روی آنها قرار دارند از هم جدا می شوند، تغییر مكان می دهند ولی هیچگاه در گوشته فرو نمی روند. وقتی دو قاره بهم نزدیك شوند و بهم برخورد كنند در محل برخورد، انسداد و جوش خوردگی بوجود می آید. مثلا وقتی هندوستان از آفریقا جدا شد به صورت قطعه از آفریقا به طرف شمال به حركت در آمد و در حدود 40 میلیون سال قبل به آسیا برخورد، عظیم ترین رشته كوه جهان یعنی رشته كوه تبت - هیمالیا بوجود آمد . در نتیجه آسیا به شكل جدید در آمد زیرا هند به قاره آسیا جوش خورد و زایده مثلثی جنوب آسیا تشكیل شد. امروزه از این برخورد اثری بر جای مانده كه رودخانه یالونگ تسانگپو (Yalong Tsangpo )در نزدیكی آن جریان دارد و می توان آن را محل التیام و جوش خوردگی دانست. اصولا در محل این جوش خوردگی ها ،گسل های فراوانی وجود دارد كه بعضا زلزله های بسیار شدیدی در آنها رخ می دهد . البته باید دانست كه واقعه برخورد هند به آسیا منحصر به فرد نیست، تمام قاره آسیا از قطعاتی درست شده است كه تدریجا و طی مراحلی به آن چسبیده اند. ایران هم قطعه ای از اَبَر قاره گندوانا به شمار می رفته و احتمالا طی دوره كربونیفر یا تریاس به آسیا چسبیده است. البته قاره های اروپا و آفریقا نیز بارها به هم برخورد كردهاند و از آخرین برخورد آنها كوه های آلپ تشكیل شده است. زمین شناسان پیش بینی می كنند كه برخورد بعدی لااقل در 20 میلیون سال آینده اتفاق خواهد افتاد و مدیترانه را از بین خواهد برد . از تمام این برخورد ها آثار التیام و جوش خوردگی به جای مانده است.
با وجود شناخت عوامل اصلی ایجاد زلزله ها در جهان ، هنوز روش یا برنامه خاصی برای پیش بینی زمان دقیق وقوع زلزله ها كه می تواند تا حدود بسیار زیادی به كاهش تلفات وخسارات جانی و مالی ناشی از آن كمك كند، وجود ندارد . بنابراین مهمترین كاری كه در مواجهه با زلزله ها می توان انجام داد این است كه تا حد امكان كاری كنیم كه میزان تلفات و خسارات مالی و جانی ناشی از آن به حداقل مقدار خود برسد زیرا به هیچ وجه نمی توان مانع از وقوع زلزله شد كه صد البته در این میان كاهش تلفات جانی در اولویت قرار دارد . از جمله مهمترین این اقدامات رعایت اصول صحیح مهندسی در امر ساختمان سازی و اجرای تمام مراحل ساخت و ساز از ابتدای امر تا پایان كار اجرایی بر اساس قوانین و ضوابط ملی و بین المللی موجود در این زمینه است. چیزی كه متاسفانه امروزه در بسیاری از موارد بدلیل ندانم كاری و سهل انگاری عمدی یا سهوی مسئولان و ناظران امر آن طوری كه باید صورت نمیگیرد. كاری كه به جرات می توان گفت كه مردمان سرزمین آفتاب تابان و خیلی از كشورهای دیگر دنیا با برنامه ریزی مدون و منطقی و با اختصاص دادن بودجه لازم، به این مهم دست یافته اند. این كشورها با بكارگیری روش های صحیح و اصولی ساختمان سازی ،آموزش دادن و آشنا كردن مردم با راهكارهای مواجهه با زلزله و كارهای دیگر از این دست توانسته اند فرهنگ زلزله را در میان مردمان خود به خوبی جا بیندازند. به عنوان مثال در یكی از شهرهای ژاپن زلزله حدودا 7 ریشتری یك نفر كشته داشته است در حالی كه در زلزله بم ما 30 هزار كشته داشتیم كه این مثال خود گویای همه ناگفته ها در مورد ساخت و ساز غیر اصولی در كشورمان است.
پی نوشت
۱ - مقیاس ریشتر معرف انرژی آزاد شده توسط یك زلزله است.مثلا انرژی زلزله ای به بزرگی 5/8 ریشتر معادل انرژی آزاد شده از انفجار 30 میلیون تن TNT است. زلزله با بزرگی 2 ریشتر معمولاً كوچكترین زلزله ای است كه توسط انسان حس میشود. بزرگی ریشتر با دامنه موج زلزله ثبت شده توسط لرزه نگار به صورت لگاریتمی تغییر می كند ، یعنی ازدیاد بزرگی ریشتر به اندازه یك واحد متناظر با 10 برابر شدن دامنه موج و تقریبا 31 برابرشدن مقدار انرژی رها شده بوسیله زلزله است.
۲ - گسل معرف صفحه ای است كه حركات زمین در طول آن رخ می دهد و مبدا حركت زمین در یك زلزله از آن ناشی میشود .

تخلیه ناگهانی فشارهای متمرکز شده در زیر پوسته زمین برای ایجاد تعادل در یک مکان مشخص ، ممکن است سبب شکستگی پوسته زمین شود و امواج ناشی از این انفجار درونی و شکستگی پوسته زمین ، در بخش بالایی این گونه نقاط لرزش ها و تکانهای شدیدی به وجود آورد . به نسبت اندازه انرژی تخلیه شده ، در بخشهای روی زمین و هر آنچه که بر آن بنا شده باشد ، ویرانی روی خواهد داد . از این رو ، در نقاطی که قبلا پوسته زمین دچار شکستگی شده است (گسل های قدیمی ) ، این امکان وجود دارد که پوسته زمین یک دست نیست و از تعدادی صفحات به هم پیوسته تشکیل شده است. در محل اتصال این قطعات نیز معمولا لرزش هایی به وقوع می پیوندد. به طوری که امروزه توانسته اند ،کمربندهای زلزله خیز جهان را در مقیاس قاره ای مشخص کنند. و از آن جا که در این محل ها امکان خروج مواد مذاب درون زمین بیشتر است ، نوعی قرابت بین کمربند زلزله خیز و کمربند آتشفشان های روی کره زمین به وجود آمده است.در مقیاس های کوچک تر،رشته کوه های اصلی در هر منطقه می توانند ،مؤید وجود شکستگی در بخش زیرین ان ها باشند EXrozblog.comEXتخلیه ناگهانی فشارهای متمرکز شده در زیر پوسته زمین برای ایجاد تعادل در یک مکان مشخص ، ممکن است سبب شکستگی پوسته زمین شود و امواج ناشی از این انفجار درونی و شکستگی پوسته زمین ، در بخش بالایی این گونه نقاط لرزش ها و تکانهای شدیدی به وجود آورد . به نسبت اندازه انرژی تخلیه شده ، در بخشهای روی زمین و هر آنچه که بر آن بنا شده باشد ، ویرانی روی خواهد داد . از این رو ، در نقاطی که قبلا پوسته زمین دچار شکستگی شده است (گسل های قدیمی ) ، این امکان وجود دارد که پوسته زمین یک دست نیست و از تعدادی صفحات به هم پیوسته تشکیل شده است. در محل اتصال این قطعات نیز معمولا لرزش هایی به وقوع می پیوندد. به طوری که امروزه توانسته اند ،کمربندهای زلزله خیز جهان را در مقیاس قاره ای مشخص کنند. و از آن جا که در این محل ها امکان خروج مواد مذاب درون زمین بیشتر است ، نوعی قرابت بین کمربند زلزله خیز و کمربند آتشفشان های روی کره زمین به وجود آمده است.در مقیاس های کوچک تر،رشته کوه های اصلی در هر منطقه می توانند ،مؤید وجود شکستگی در بخش زیرین ان ها باشند

تخلیه ناگهانی فشارهای متمرکز شده در زیر پوسته زمین برای ایجاد تعادل در یک مکان مشخص ، ممکن است سبب شکستگی پوسته زمین شود و امواج ناشی از این انفجار درونی و شکستگی پوسته زمین ، در بخش بالایی این گونه نقاط لرزش ها و تکانهای شدیدی به وجود آورد . به نسبت اندازه انرژی تخلیه شده ، در بخشهای روی زمین و هر آنچه که بر آن بنا شده باشد ، ویرانی روی خواهد داد . از این رو ، در نقاطی که قبلا پوسته زمین دچار شکستگی شده است (گسل های قدیمی ) ، این امکان وجود دارد که پوسته زمین یک دست نیست و از تعدادی صفحات به هم پیوسته تشکیل شده است. در محل اتصال این قطعات نیز معمولا لرزش هایی به وقوع می پیوندد. به طوری که امروزه توانسته اند ،کمربندهای زلزله خیز جهان را در مقیاس قاره ای مشخص کنند. و از آن جا که در این محل ها امکان خروج مواد مذاب درون زمین بیشتر است ، نوعی قرابت بین کمربند زلزله خیز و کمربند آتشفشان های روی کره زمین به وجود آمده است.در مقیاس های کوچک تر،رشته کوه های اصلی در هر منطقه می توانند ،مؤید وجود شکستگی در بخش زیرین ان ها باشند . براساس نظریۀ (تکتونیک صفحه ای)، به وجود آمدن کوهها از برخورد لبه های دو صفحه از صفحات پوستۀ زمین ناشی است. و بازهم در مقیاسی کوچک تر، در هر منطقه از زمین می توان انتظار وجود گسل ، شکستگی یا درز را در پوستۀ زمین داشته باشیم که در اعماق متفاوت به وجود آمده اند ، مگر آن که مطالعات علمی معتبر خلاف آن را ثابت کرده باشند .بنابراین در همه جای کره زمین ، امکان وقوع زلزله وجود دارد ، اما این امکان در محل شکستگی ها و گسل های موجود بیشتر است . بر این مبنا اگر بخواهیم انتشار جغرافیایی زلزله ها را در دنیا به طور مشخص بیان کنیم ، به این ترتیب خواهد بود :
1 – کمربند اطراف اقیانوس آرام که 80 درصد از انرژی آزاد شده و 68 درصد از زلزله های دنیا در این کمربند مشاهده می شوند . این کمربند بر دایره آتش یا محل وقوع آتشفشان های فعال و نیمه فعال دنیا تطبیق دارد ./ 2 – منطقه بین مدیترانه تا جزایر ساندی در اقیانوس آرام که 21 درصد زمین لرزه های جهان در آن به وقوع می پیوندد ./ 3 – سایر مناطق شامل اقیانوس منجمد شمالی ، اقیانوس اطلس ، اقیانوس هند غربی و آفریقای شرقی که 11 درصد زمین لرزه ها را بروز می دهد .
اندازه گیری زلزله :برای اندازه گیری دقیق یک زلزله از دو کمیت ( بزرگی ) و( شدت ) استفاده می کنند .از سال 1890 ، زلزله نگارهایی در جهان وجود داشته اند که نسبت به پیشرفت علوم فناوری زمان خود می توانستند ، نسبت به وقوع و بزرگی یک زلزله واکنش نشان دهند . اما تا سال 1930 که چارلزاف . ریشتر ، زمین شناس کالیفرنیایی ، موضوع بزرگی زلزله را مطرح نکرده بود ، مسأله تعیین بزرگی زمین لرزه بدون حل باقی بود . مبانی ایده ریشتر بسیار ساده بود . او توانست ، با اندازه گیری فاصله میان کانون یک زلزله و دستگاه زلزله نگار و ابعاد منحنی های ثبت شده روی آن ، بر اساس یک ریشتر از تجربه های بدست آمده تا آن زمان ، زلزله ای را در کالیفرنیا اندازه گیری کند .انرژی زلزله ای که بزرگی آن پنج باشد ، تقریبا معادل انرژی بمب اتمی است که در هیروشیمای عمل کرد . اما باید بدانیم که اندازه گیری بزرگی یک زلزله ، روش تعیین شدت را کامل می کند ، در حالی که بیشتر اوقات ، شدت را بزرگی اشتباه می گیرند ؛ یعنی مقیاس مرکالی را با مقیاس ریشتر مخلوط می کنند . هر قدر لرزش زمین شدیدتر باشد ، خسارت ناشی از آن بیشتر خواهد بود . بنابراین ، اگر چه بین بزرگی و شدت رابطه ای وجود دارد ، اما این رابطه روشن و مشخص نیست .
امواج تولید شده در یک زلزله :یک زلزله سه نوع موج تولید می کند که عبارت اند از : امواج اولیه یا تراکمی که به آنها امواج "p" گویند . امواج ثانوی یا مارپیچی که به آنها امواج "s" گویند .و بالاخره امواج طولی که به آنها امواج "L" گویند . امواج L امواجی هستند که در پوسته زمین منتشر می شوند . بنابراین نسبت به امواج P وS که از درون زمین عبور می کنند ، مسیر شان کوتاهتر است . سرعت امواج P وS با افزایش عمق زیادتر می شود . یعنی هر چه به سطح نزدیکتر می شوند ، از سرعت شان کاسته می شود . علت آن نیز مشخص است ؛ انرژی آنها به وسیله لایه های گوناگون زیر زمین مستهلک می شود . به طوری که تنها 10 درصد از انرژی ساطح شده در یک زلزله ، به صورت انرژی لرزشی که به نوعی بیانگر شدت زلزله است ، در سطح منطقه ای که زلزله رخ داده است ، نمایان می شود .
هم چنین برای وقوع زلزله احتمالاتی وجود دارد.نسبت زلزله در پاییز و زمستان به بهار و تابستان 4 به 3 است در حقیقیت در پاییز و زمستان باید بیشتر از بهار و تابستان در انتظار لرزش زمین بود.هنگام حضیض ، یعنی موقعی که ماه بیش از همیشه به زمین نزدیک است ، احتمال وقوع زلزله بیشتر است . هنگامی که ماه روی سطح نصف النهار محل مورد نظر باشد ، تکانهای زمین لرزه فراوان تر و شدید تر هستند و سرانجام بین زمین لرزه و باد ، بارش و تغییرات فشار رابطه ای وجود دارد . باد های شدید پس از بارش های بزرگ یا بالا و پایین رفتن ناگهانی فشار ، موجب کم شدن فشار روی چین خوردگی و گسل ها می شوند . فشار باد و فزونی کشند ها بر حسب وضع ماه ، در به وقوع پیوستن زمین لرزه مؤثرند .

برای شناخت هر پدیده ای درجهان واقع لازم است ابتداازآن تعریف مناسب ونسبتاً جامعی داشته باشیم ، چرا که بدون دانستن تعریفی مناسب ازآن نمی توان به کنه پدیده پی برد وآن رابه خوبی درک نمود.
مردم عامی درکلامی ساده زلزله راحرکت ناگهانی زمین ناشی ازخشم نیروهای ماوراء الطبیعه وخدایان می دانند که بر بندگان عاصی وعصیــــــانگر خودکه نافرمانی خداخود را نموده ومرتکب گناهان زیادی شده اند می داننــد .

اگر چه امروزه با گسترش دانش تجربی این تعریف در زمره اباطیل وخرافات قرارگرفته ،ولی هنوز در جوامع ومردم کم دانش وجاهل مورد قبول است.

EXrozblog.comEX

درفرهنگ تک جلدی عمید زلزله را با فتح حروف u200du200du200du200d « زَ» و « لَ » یعنی زَلزلَه برخلاف آنچه در زبان عامه مردم رایج است ، آورده ومی نویسید :

« زمین لرزه ، لرزش وجنبش شدید ویا خفیف قشر کره زمین که به نقصان درجه حرارت مواد مرکزی واحداث چین خوردگی وفشار یادر اثر انفجارهــای آتشفشانی بوقوع می رسد .»

در فرهنگ جغرافیا تالیف پریدخت فشارکی وهمچنین در فـــــرهــــنـگ جغرافیائی تالیف مهدی مومنی تعریفی مشابه هم به گونه زیر ارائه شده است:

«جنبش یا تکان پوسته زمین که به صورت طبیعی ناشی از زیر پوسته زمین است بعضی وقتها زلزله باعث تغییراتی در سطح زمین می شود ، اما اغلب زیان بوجود آمده ناشی ازتکان ها فقط محسوس است وممکن است زلزله بوسیلــــه یک انفجار آتشفشانی بوجود آید. زلزله در حقیقت در بیشتر نواحی آتشفشانی امری عادی است واغلب قبل ویا همزمان با انفجار اتفاق می افتد . اصل زلزلـــه تکتونیکی است واحتمالاً وجود یک شکست لازمه آن است . موجهای زلزلـــه دست کم در سه جهت اتفاق می افتد ودر یک مسافت قابل ملاحظه از مکــــان اصلی بطور جداگانه حس می شوند . وقتی امواج زلزله ازمکانی می گـــــــذرد زمین وساختمانها می لرزند وبه جلووعقب می روند .بالاترین زیان ناشی اززلزله همیشه در مرکز زلزله یعنی جائی که حرکت بالاوپائین است نیست امـــــــــا در مکانــــهائی که موجهای زلزله بصورت مایل به سطح می رسد ونزدیک مرکــز زلزلــــه باشند دارای بالاترین زیان می باشند .یک زلزله شدید معمولاً بوســـیله یکسری دیــــگر ازتکانها همراه می شود .زلزله ای که که در نزدیک یازیردریا اتفاق مـــــی افتد سبب حرکات شدیدآبها شده وبعضی وقتها امواج بــــــزرگی ازآن ناشی مـــی شود ودر مسافت زیاد این امواج ادامه پیــــدا می کنند وگاهگاهی باعث تلفات جــبران ناپذیر ومرگ ومیرمی شوند .طغیان نواحی ساحلی بیشتراز خود زلزلـــه بــــاعث خسارت می شوند ، در نواحی آتشفشانی زلزله عملاً هر روز اتفاق می افتـــد. به عنوان مثال در هاوائی هرساله صدهاتکانهای کوچک ثبت می شوند .»

درفرهنگ گیتا شناسی تالیف عباس جعفری آمده است:

«جنبش سریع ومحسوسی که درنتیجه جابجائی ویا جایگیری تخته سنگهای زیر پوسته زمین پدید می آید،در نتیجه این جنبش یـــــــک سری لرزش های موجی شکل پدید می آیدوگاه تغییرات ارتفاعی پوسته زمین راباعث می گرددواغلب ضایعات وزیان های جانی وفراوانی ازخود برجا میگذارد.زمین لرزه بیشتر مخصوص نواحی آتشفشانی بوده وگاه باخروش وفوران کوههای آتشفشانی همراه می گرددودرحالات شدیدشکستهاوبریدگیهای مهم ومشخص درروی پوسته زمین از خــودبجـــــای میگذارد.غالب زمین لرزه ها حداقل با سه نوع موج لرزاننده همراه است .در مرکز وقوع زمین لرزه سه موج مزبور بطور همزمان اثرگذارده و ساختمانهاوتأسیسات واقع دراین منطقه را با نوسان های شدید به عقب و جـــــلوومی برد و حد اکثر خسارت و زیان در محلی که امواج مزبور بطور مورب به سطح زمین می رسندوارد می سازد.....»

محمود صداقت درکتاب“ زمین شناسی برای جغرافیا ” تعریفی بدینگونه ارائة می دهد:

«زمین لرزه عبارت است ازحرکات ولرزش های ناگهانی و گذرا در زمین که از ناحیه محدودی منشأ می گیرد و ازآنجا درتمام جهات منتشر می شوند.»

در کتاب فیزیکال جئوگرافی1 آمده است:

«زلزله یکسری ازتکانها ولرزشهای ناگهانی که از آزاد شدن فشار در طول گسل های فعال ودر مناطق آتشفشانی فعال ناشی می شود.تکانها ولرزشهای سطح زمین که در ارتباط با حرکات پوسته زمین در زیر زمین می باشد.»

در فرهنگ آکسفورد آمده است:

«حرکات ناگهانی وشدید سطح زمین.»

از تعاریف ذکر شده در فوق ومنابع دیگر می توان برداشت زیر را نمود:

«زلزله عبارت از حرکات و ارتعاشات نا گهانی سطخ زمین ناشی از شکسته شدن سنگهای پوسته زمین و رها شدن انرژی ذخیره شده در آنها است که در صورت شدت زیاد در مراکز انسانی موجب خسارتهاوزیانهای فراوان می شود.»

زلزله از یکطرف موجب شکسته شدن و جابجائی بین توده های سنگی پوسته زمین می شود و ازطرف دیگر همین جابجائی و شکسته شدن منجر به ایجاد امواج و انتشار در درون زمین می شود ، مانند انداختن قطعه سنگی در حوض یا دریاچه که منجر به ایجاد امواجی می شود.

زلزله مانند شکسته شدن قطعه چوب خشک شده ای می ماند که از یکطرف موجب گسیخته شدن چوب و از طرف دیگر موجب انتشار امواج در اطراف خود می شود

مقدمه :

ويرايش دوم آيين نامه 2800 در آذرماه 78 ارائه گرديده است . بعد از انتشار اين ويرايش افراد متخصص و صاحبنظران زيادي در اين مورد اضهار نظر كرده اند . موارد بسياري اشاره شده و نكات زيادي نيز به نقد و بررسي گذاشته شده است . يكي از موارد موجود كه متاسفانه در آيين نامه به درستي بيان نگرديده و كاربران آيين نامه را گمراه مي كند بحث سطوح عملكرد و ملزومات آن است . در اين مقاله سعي بر آن شده تا با بيان چند نكته به روشن تر شدن موضوع پرداخته تا مهندسان طراح با ديد بازتري از آيين نامه استفاده كنند .

EXrozblog.comEXآنچنانكه مي دانيم برآورد يا پيش بيني نيروي وارد بر سازه از سوي زمين در هنگام زلزله كه به واقع به طور يك تغيير مكان ناگهاني و با سرعت زياد به سازه اعمال مي شود و اثر آن بر سازه به صورت يك نيروي ماند يا انرسي پديدار مي شود ، به بررسي ميزان خطر هر زلزله يا احتمال وقوع آن در يك بازه زماني خاص و نيز ميزان خطر پذيري سازه دارد. بر اين اساس با تعريف سطوح مختلف خطر و يا احتمال وقوع زمين لرزه مشخص مي شود . سپس با بيان انتظار ما از عملكرد يك سازه در هنگام وقوع زمين لرزه و نيز بعد از آن ، سطوح عملكرد و پيش بيني ما از رفتار سازه نمايان شده ، مباني طرح و محاسبه نيروي زلزله منتج خواهد گرديد.

حال در اينجا به ذكر چند تعريف و سپس توضيح آنها خواهيم پرداخت :

1- سطوح خطر زلزله ( SEISMIC HAZRAD ) :

الف ) سطح خطر 1 ( آيين نامه 2800 ) يعني زلزله اي با خطر ( يا احتمال وقوع ) 10% در 50 سال ( MPE)

( دوره 475 ساله )

ب ) سطح خطر 2 يعني زلزله اي با خطر ( يا احتمال وقوع ) 2% در 50 سال (MCE) ( دوره 2500 ساله )

روش محاسبه دوره بازگشت با احتساب درصد احتمال وقوع :

475 سال دوره بازگشت زلزله در طول 50 سال عمر سازه 10%=1 – e^(50/T) T = 475 : با احتمال وقوع زلزله احتمال وقوع در طول 50 سال 1/475=0.0021( APE) 50*0.0021=0.105 كه با تقريب برابر 10% مي باشد .

آنچنانكه مشخص شده فرض آيين نامه براي طراحي ايمن و اقتصادي سازها زلزله اي با دوره بازگشت 475 ( 500 سال ) و احتمال وقوع 10% در عمر مفيد سازه (50 سال ) است .

2- سطوح عملكرد ( PERFOMANCE ) :

اين سطوح عبارتند از :

2-1: خدمات رساني بي وقفه ( Operational (O) ) : بدون وقفه در بهره برداري از ساختمان و تنها ايجاد خرابي هاي جزئي .

2-2 : قابليت استفاده بي وقفه ( Immediate Occupancy (IO) ) : ايجاد خرابي جزئي اما با حفظ قابليت بهره برداري .

2-3 : ايمني جاني ( Life Safety (LS) ) : خسارتهاي جاني وجود نداشته اما اعضاي سازه اي آسيب مي بيند .

2-4 : آستانه فروريزش ( Collapse Prevention (CP) ) : خرابي گسترده ساختمان ؛ ولي بدون فروريختن كلي ، خسارت جاني ممكن است وجود داشته باشد .

فرضيه آيين نامه 2800 براي محاسبه نيرو ( خطر ) زلزله ، سطح خطر زلزله 1 ( 10% در 50 سال ) و همچنين سطح عملكرد سازه ها سه دستهً IO براي سازهاي با اهميت زياد ، LS براي سازه هايي با اهميت متوسط و CP براي سازه اي با اهميت كم مي باشد.

با اين احتمال و براي زلزله اي با دوره بازگشت 475 سال و سطح عملكرد LS شتاب براي مناطق مختلف از 0.35g تا 0.2g در نظر گرفته شده است .

آيين نامه 2800 براي افزايش سطح عملكرد سازه اي با اميت زياد به IO و يا كاهش آن براي سازه اي با اهميت كم ، ضريبي به نام ضريب اهميت تعريف كرده است كه به ترتيب برابر 1.2 و 0.8 مي باشد كه به عنوان مثال براي سازه هايي با اهميت زياد با ضرب اين عدد در A و افزايش 20% آن ، به عبارتي كارايي اين دسته از ساختمانها را بالاتر برده به طوري كه در زلزله هايي كه سازه هاي متوسط آسيب سازه اي مي بينند اين دسته از سازه ها تا حدي كمتر آسيب ديده و تا حدي عملكرد خود را حفظ كنند و يا به بياني ديگر در زلزله هاي بزرگتري (1.2A ) آسيب سازه اي ببينند.

در اينجا ذكر يك مطلب مهم جلوه مي كند :

در ايين نامه 2800 ذكر شده كه در مناطق با خطر نسبي زياد و خيلي زياد براي سازه هاي ضروري از دسته ابنيه با اهميت زياد بايد از سيستمهاي ويژه با شكل پذيري زياد استفاده كرد و در ادامه ظرايب رفتار اين نوع سازه ها را اغلب بين 20% تا 50% بيشتر از ضريب رفتار سازهاي معمولي و متوسط معرفي مي كند.

الف : هدف از اجبار در اين مبحث تعيين شكل پذيري بالا براي استهلاك بيشتر و پايداري بالاتر در برابر زلزله هاي بزرگتر بوده است تا چنانچه آنچه كه اتفاق مي افتد بيشتر از محاسبات ما شود از خرابي و تلفات و خسارات بالا جلوگيري شود و همچنين رفتار سازه در طول يك زلزله مخرب و غير قابل پيش بيني مطلوب بوده ، در صورت عدم عملكرد برخي قسمتها ، سازه با شكل پذيري بالا باز هم مانع از خرابي زود هنگام سازه مي شود ؛ ولي با برداشت غلط از ضريب رفتار اين قبيل سازه ها ما با كاهش نيروي زلزله مواجه هستيم C=AB/R . نتيجتا نيروي زلزله طرح يك سازه مشابه با درجه اهميت زياد ، كمتر از همان سازه با درجه اهميت متوسط و يا حتي كم خواهد شد و ما با افزايش R به سازه القا كرده ايم كه تنها 1/R نيروي زلزله را با مقاومت و سختي جذب كرده ( تحليل و طراحي ابعاد بر مبناي اي نيرو انجام مي گيرد! ) و (R-1)/R نيروي زلزله را با شكل پذيري و اضافه مقاومت و در حقيقت با تشكيل مفاصل پلاستيك متعدد و تغيير مكانهاي غير خطي بزرگ مستهلك كند .

در واقع نيروي زلزله دو سازه يكسان با شكل پذيري هاي متفاوت تقريبا با هم برابر است ولي در يك سازه شكل پذير اكثر نيرو با شكل پذيري و رفتار غير خطي مستهلك شده و در سازه ديگر با سختي ، مقاومت در برابر زلزله صورت مي پذيرد . به طور مثال براي يك سازه با R=10 تنها 10% نيروي زلزله براي تحليل و طراحي ابعاد مقاطع اعضاي سازه اي منظور مي شود و فرض بعدي بر اين قرار مي گيرد كه با رعايت موارد و شرايط شكل پذيري ، سازه خواهد توانست ( يا بايد بتواند ) 90% نيروي زلزله را مستهلك كند! اين عمل در يك سازه با سطوح عملكرد بالاتر از ايمني جاني ( LS ) مغاير بوده و ضوابط شكل پذيري و كنترولها ي تغيير مكانها نيز اغلب نا كافي و ناكارآمد مي نمايد ، چنانچه به طور مثال در يك سازه بيمارستاني كه جدا از مسئله تلفات بالا عملا سازه نيروي زلزله را با تغيير شكل و مكانيزم شدن بسياري از اعضا متحمل شده است ، نمي توان عملكرد بي وقفه را انتضار داشت .

ب : آيين نامه 2800 براي جبران اين نقيصه با استفاده از ضريب اهميت 1.2 براي سازه هايي با اهميت زياد سعي بر اين داشته است تا سطوح عملكرد اين سازه ها را تا سطح IO بالا برده و يا به عبارتي با افزايش نيروي زلزله و يا كاهش 20 درصدي R توان سازه را در مقابله با زلزله بالا ببرد .

حال در اينجا بايد اشاره كرد كه دسته بندي سطوح عملكرد برخي مراكز و سازه ها كه در آيين نامه 2800 از آنها به عنوان بناهاي ضروري نام برده شده است و اهميت آنها نه فقط به علت تلفات جاني بالا بوده كه با بالا بردن نيروي زلزله آن از خرابي سريع و آسانتر آن جلوگيري كنيم ، بلكه اين مراكز بايد از حادثه تبديل به پايگاهاي امداد و نجات شوند .

از اين رو ، اين دسته از سازه ها با مراكز تجمع مردم در هنگام زلزله تخليه شده و ارزش كاربري خود را از دست مي دهند متفاوت هستند ، لذا بايد سطوح عملكرد اين سازه ها تا سطح خدمات رساني بي وقفه Operational (O) بالا برده شود . براي اين منظور پيشنهاد مي گردد يك ضريب ضرورت ( از 1.1 تا 1.2 ) علاوه بر ضريب اهميت سازه هايي با درجه اهميت زياد در نظر گرفته شود تا از ميزان خرابي اعضاي سازه اي و غير سازه اي كاسته شده قابليت بهربرداري بي وقفه از اين مركز ميسر شود.

به روش ديگر در اين سازه ها بايد قيد لازم استفاده از سازه هايي با شكل پذيري بالا ، تنها در روابط شكل پذيري لحاظ گردد و براي منظور نمودن هر دو اثر ضريب ضرورت ، از افزايش مقدار R از مثلا متوسط به ويژه صرفه نظر شود .

شكل پذيري و ظوابط طراحي قابهاي متشكل از تيرهاي لانه زنبوري از ديدگاه مقاومت در برابر زلزله:

قابهاي متشكل از تير هاي لانه زنبوري به طور گسترده و روز افزون (غالبا توام با سيستم مهار بندي متقرب المحور ) در صنايع ساختماني كشورمان مورد استفاده قرار داده مي شوند . خصوصيات هندسي تيرهاي لانه زنبوري به نحوي است كه تحت اثر تغييرات لنگر خمشي ، تغيير شكلهاي (اصطلاحا ) ثانوي برشي ، كه اغلب قابل ملاحظه اند به وقوع پيوسته تغيير مكان جانبي سازه تحت اثر اعمال نيروهاي جانبي ناشي از زلزله در جهت عدم اطمينان مي گردد. اثرات اين تغيير شكلها ، در تير هاي لانه زنبوري در مقايسه با تيرهاي داراي جان توپر با سختي خمشي معادل ، منجر به بروز تغيير مكان جانبي بيشتر و نتيجتا افزايش اثر بار p ، به ويژه در حيطه رفتار ماوراء الاستيك در اين قابه مي گردد . بروز تمركز تنش و شدت زياد حوضه تنشي در گوشه سوراخها ، ملاحظاتي را در طراحي اين تيرها در مقابل اثرات ناشي از پديده خستگي كم تواتر در اثر وقوع زلزله ، ايجاب مي نمايد . گونه هاي مختلف گسيختگي تيرهاي لانه زنبوري ، شامل انحنا ء مختلف كمانش كلي و موضعي و كمانيسم محتمل پلاستيك و شكست مي باشد . باتوجه به آنكه شكل پذيري و توانايي جذب انرژي ، تابع ميزان قابليت رفتار عضو سازه اي در حيطه پاسخ غير خطي ماوراء الاستيك بوده و معيارهاي مناسبي از ديدگاه ظرفيت مقاومت و كيفيت رفتار در مقابل نيروهاي ناشي از زلزله شديد تلقي مي گردند . ضرورت تدوين ظوابط منطقي جهت ايجاد امكانات رفتار شكل پذير در قابهاي متشكل از تيرهاي لانه زنبوري محرز مي گردد . بر اساس مطالعات آناليتيك عددي و آزمايشگاهي رفتار خميري و حدي اين تيرها مورد بررسي قرار داده شده نكاتي در مورد مقولاتي از قبيل اثرات تمركز تنش ، تنش هاي پس ماند بروز پلاستيسيته موضعي و گسترده ، مكانيسمهاي گسيختگي پلاستيك مورد بحث قرار داده شده است و رفتار غير خطي تير لانه زنبوري از نظر عملكرد غير خطي مصالح ، با در نظر گرفتن اثرات سخت شدگي جنبشي به روش اجزاء محدود مطالعه شده و با ملحوظ داشتن اثرات گسترش ترك در گوشه سوراخها در كاهش ضرفيت باربري حد نهايي تير ، رفتار غير خطي تير به صورت روابط بار تغيير مكان و لنگر و تغيير زاويه ارائه گرديده است كه با نتايج حاصل از آزمايش مطابقت داشته است . همچنين از طريق طرح ريزي آزمايشهاي ويژه رفتار غير خطي اجزا تشكيل دهنده تير لانه زنبوري مطالعه آزمايشگاهي چندي بر تيرهاي لانه زنبوري اصلاح شده به منظور بهبود رفتار خميري و افزايش شكل پذيري گزارش شده است . تحقيقات جاري شامل بررسي آزمايشگاهي رفتار قابهاي متشكل از تيرهاي لانه زنبوري از ديدگاه شكل پذيري همچنين مطالعه پديده كمانش جانبي – پيچشي چون در دست انجام است تا بدست آمدن نتايج مطالعات جامعتر از ديدگاه رفتار لرزه اي توصيه هاي ذيل را مي توان به عنوان الگوي اوليه جهت تدوين ضوابط طراحي سازهاي فولادي متشكل از تيرهاي لانه زنبوري مقاوم در مقابل زلزله ( يا بدون سيستم هاي مهار بندي ) به عنوان مكمل ضوابط طراحي تيرهاي لانه زنبوري تلقي نمود

EXrozblog.comEX1- اثرات تغيير شكلهاي برشي ثانويه تير لانه زنبوري ( و ستونهاي تسمه دار) در تحليل ملحوظ گردد.

2- تحليل با در نظر گرفتن نيروي p انجام شود.

3- تحليل با در نظر گرفتن اثرات ناشي از انعطاف پذيري اتصالات مربوطه انجام شود.

4- تا انجام تحقيقات گسترده تر به منظور كاهش تغيير مكان جانبي سيستم مقاوم حتي المقدور از سيستم قاب فضا كار متشكل از تيرهاي لانه زنبوري بدون استفاده از سيستم مهاربندي مختلط اجتناب گردد.

5 – در كليه اجزاء تير خواص مقاطع فشرده رعايت گردد.

6- طول عضو لانه زنبوري به نحوي اختيار گردد كه مقاومت پلاستيك مقطع از نظر كنترول طرح با ايمنس مكفي بر سيلان برشي پيشي گيرد و به طور كلي مكانيسم پلاستيك خمشي يا شبه ويرنديلي مقدم بر ساير گونه هاي گسيختگي صورت پذيرد و تا ميزان قابل ملاحظه اي از تغيير شكل از بروز گونه هاي گسيختگي ممانعت به عمل آيد.

7 – از سخت كننده هاي جان در پانل هاي انتهايي استفاده شود و محاسبات با در نظر گرفتن اثر سخت شدگي جان انجام گردد.

8- براي ممانعت از بروز گسيختگي تردگونه و همچنين بروز كمانش موضعي در گوشه بازشوها و بهبود رفتار تحت اثر پديده خستگي كم تواتر قوسي به مشخصات ارائه شده در ضميمه الف مبحث دهم مقررات ملي ساختماني ايران در گوشه بازشوها اجرا گردد.

9 – از جوش با نفوذ كامل استفاده گردد.

10 – به منظور جلوگيري از كمانش جانبي-پيچشي مقاطع T ، تا فاصله 4/1 طول دهانه از اتصال تير به ستون قيود جانبي به فواصلي برابر با بعد به پانل و از آن به بعد فواصل متناسب براي تيرهاي شكل پذير در نظر گرفته شود.

11 – از تقويتهاي مناسب جان براي جلوگيري از كمانش تحت اثر بار متمركز و برش زياد استفاده گردد.

12- از تقويتهاي مناسب جان براي افزايش ظرفيت چرخشي لوله هاي مقاطع T در مكانيسم شعبه ويرنديلي در پانلهاي بحراني استفاده گردد.

13 – تا انجام تحقيقات گسترده تر ، تحت بارهاي دوره اي و مطالعه رفتار هيستريك ، سيستم هاي قاب فضا كار متشكل از تيرهاي لانه زنبوري ، توام با سيستمهاي مهاربندي (مختلط) به عنوان قاب فضا كار لنگر گير معمولي (بدون قابليت عملكرد و شكل پذير ويژه ) و با ضريب رفتار مناسب با آن بكار گرفته شود.

14- حداكثر ارتفاع سيستم هاي مختلط توام با قاب معمولي متشكل از تيرهاي لانه زنبوري به 50 متر محدود گردد.

15 – استفاده از تيرهاي لانه زنبوري به عنوان عضو تير واسط در قابهاي مهاربندي شده با سيستم مهاربندي واگرا مجاز نمي باشد.

16 – فولاد مورد استفاده بايد از نوع شكل پذير ، با مقاومت مناسب در مقابل گسيختگي سريع و با دماي انتقال پايين باشد.

17 – حداكثر مقاومت سيلان فولاد مورد مصرف 3600 kg/cm2 محدود گردد.

18 – نوع سطوح برشي حاصل از ماشين و برش اتوماتيك شعله اي با كيفيت خوب قابل قبول مي باشد ولي سطوح برشي حاصل از برش شعله اي دستي بايد پرداخت داده شود.

19 – حداكثر رواداري مجاز از نظر عدم هم امتداد بودن و دو نيمه جوش شده تير كه بر حسب نسبت اندازه نابجايي اوليه در وسط ارتفاع اعضاء قائم جان به ارتفاع كل جان تعريف مي شود.

20 – حتي المقدور طراحي اين تيرها به صورت مركب (مختلط) با عملكرد توام با بتن كف انجام شود. اتصالات موسوم به خورجيني قبل از آنكه بتوان در مورد نحوه عملكرد اتصالات موسوم به خورجيني از ديدگاه رابطه بين لنگر و چرخش اتصال و همچنين شكل پذيري اتصال و در نتيجه ميزان مطلوب بودن اين اتصالات به عنوان اتصالات قابهاي فضايي شكل پذير يا بدون مهار بندي اضهار نظر قطعي نموده ، لازمست تحقيقات دامنه داري در مورد رفتار استاتيكي و ديناميكي اينگونه اتصالات انجام شود.

مطالعاتي كه در حيطه الاستيك روي رفتار تيرهاي خورجيني انجام گرفته حاكي از آن است كه ميزان گيرداري اين اتصالات را مي توان در جهات تيرهاي خورجيني با استفاده از ورقهاي اتصال كه در بالا و پايين به بال تيرهاي خورجيني و به ستون و در عين حال به كناره نبشي هاي اتصال فوقاني و تحتاني جوش شده اند ، بهبود بخشيد و تمايل به پيچش ناشي از برون محوري را در ناحيه اتصال خنثي نمود و در عين حال از نظر ميزان تمركز تنش نيز شرايطي مناسبي را ايجاد كرد استفاده از لچكي هايي جهت جلوگيري از تغيير شكل نبشيهاي اتصال فوقاني و تحتاني نه تنها از نظر ايجاد محدوديت و قيود بيشتر در تغيير مكان جانبي پيچشي تيرهاي خورجيني بلكه از نظر افزايش ميزان گيرداري اتصال تير فرعي به مجموعه نيز خورجيني و ستون نيز موثر مي باشد. در عين حال با توجه به تمايل تيرهاي خورجيني به تغيير مكان جانبي پيچشي به علت برون محوري ، انتضار مي رود تيرچه ها و مصالح مورد استفاده در كف طبقات معولا قادر به جلوگيري از تغيير مكان جانبي-پيچشي تيرهاي خورجيني و بهبود بخشيدن به اين نقطه ضعف ناشي از برون محوري اتصال باشند.

استفاده از ورقهاي فوقاني و تحتاني به نحوه مذكور در سطور فوق در محل اتصال و همچنين استفاده از تسمه هاي متصل كننده تيرهاي خورجيني در فواصلي متناسب در طول دهانه تيرهاي خورجيني از نظر محدود نمودن تغيير شكلهاي جانبي پيچشي تيرها مفيد خواهند بود . استفاده از تيرهاي خورجيني ناودوني و ستونهاي دوبل متشكل از پروفيلهاي ناودوني به نحوي كه جان تير جان تير خورجيني در تماس با جان پروفيل ، ستون باشد به لحاظ كاهش ميزان برون محوري رفتار من حيث المجموع بهتري ، چه از نظر ميزان لنگر قابل انتقال توسط اتصال و چه از نظر نحوه توزيع تنشها و ضرائب تمركز تنش ، در حيطه الاستيك نشان مي دهند . تحقيقات بيشتر در زمينه رفتار ماوراء الاستيك اين اتصالات و رفتار در مقابل بارهاي متناوب دوره اي و تغيير علامت دهنده در حال حاظر در دست انجام مي باشد.

سونامي چيست؟

سونامی از ترکيب دو واژه ژاپنی (harbor= tsu) بندر و (nami= waves) موجها تشکيل شده است بنابراين به گويش ژاپنی موج بندر معنی می دهد. اين پديده در درياهای آزاد يعنی اقيانوسها شکل می گيرد.علت تشکيل آن پائين و بالا رفتن کف اقيانوسها و تشکيل ستونی از آب بسمت بالا می باشد ، که ممکن است در نتيجه هر منشائی از جمله زمين لرزه های با ساز و کار کانونی شيب لغز باشد . بیشتر اين پديده را (tidal waves) يعنی موجهای جز رومدی می گفتند در حالیکه فهميده شد که چنين نيست. سی چس و دريا لرزه (seaquake) ناشی از عبور موج زمين لرزه در آب است ، پديده سونامی تنها در درياهای آزاد و وسيع شکل می گيرد و نخست در عمق زياد بطور مثال5500 متری اقيانوس در نتيجه يک زمين لرزه شيب لغز موجهائی با سرعت 835 کيلومتر بر ساعت (همانند سرعت جت) و با ارتفاع کم نسبت به سطح آب شکل می گيرد و در اين مثال در موقعيت عمق 900 متر سرعتش به 340 کيلومتردر ساعت تنزل ميکند و در عمق 20 متری به 50 کيلومتر در ساعت میرسد . بنابراين ابتدا موجهای با ارتفاع کم وطول موج زياد شکل می گيرد و سپس بسوی ساحل، ارتفاع موج افزايش يافته و از طول موج آن کم می شود موجهای برخاسته با حجم و انرژی بسيار عظيمی از آب با سرعتی در حدود 50 کيلومتر در ساعت به بندرها و سواحل برخورد می کند. متاسفانه،برخی از اساتيد چنين پديده ای را به درياهای بسته و حتی رودخانه ها، نسبت داده اند که آنرا اشتباه در بيان واژه بايدبگذاريم. در گزارشهای زمين لرزهای از ايران همانند زمين لرزه 1008 ميلادی سيراف ، 1890ميلادی تاش- شاهرود و 1945 ميلادی مکران که مربوط به سواحل خليج فارس ، دريای خزر و دريای عمان می باشد گزارشهايي از پديد آمدن موجهائی در سطح دريا داده شده است که می توان آنها را به دريا لرزه نسبت داد. متاسفانه دانش بشری تنها برای حوضه اقيانوس کبير دستگاههای هشدار دهنده تاسيس نموده است و اين يکی از کم توجهی هايی است که حوضه اقيانوس هند را زير پوشش دستگاههای اخطار دهنده قرار نداده است.

EXrozblog.comEX

سي چس چيست؟

آثار زمين لرزه های بزرگ ، احتمال دارد هزاران کيلومتر دورتر از محل بروزشان احساس شوند. جنبش زمين ممکن است توليد سي چس نمايد ، که فرايندی لرزشی با صدای موزون آب ، يا لجن است. اين فرايند در سطح آبهای ساکن مانند استخرها ، برکه ها ، درياچه ها ، مخزن سدها و حوضه های بسته مانند خليج مکزيک آشکار می شود. برای مثال زمين لرزه 1964 ميلادی آلاسکا موجهائی با ارتفاع 2 متر در ساحل تکزاس ايجاد نمود که يک كشتي غول پيكر را درهم کوبيد ، در حاليکه در دو محل يعنی تکزاس و لوئی زيانا، موجهای بسيار کوچکی در استخرهای شنا مشاهده شده بود . سی چس بطور موردی وقتی که در مخزن های لايروبی نشده سدهای خاکی رخ دهد می تواند خطرناک باشد. اين موجها با ضربه زدن بر روی ديواره های مخزن سد و ضعيف نمودن بنيه آنها ، بدينوسيله زندگی ساکنين پائين دست سد را به خطر می اندازند .

زلزله چگونه اندازه گيري مي شود؟

معمولاً وقتي از شدت درجه ريشتر – Richter- صحبت مي شود ، تمام اطلاعات مربوط
به شدت يك زلزله ارائه می شود . زلزله اي كه در تابستان سال 1998 قسمتي از
افغانستان را كه در 28 فوريه همان سال به واسطه زمين لرزه اي ديگر ويران شده بود،
ويران كرد، طبق گزارشها شدتی معادل 1/7 درجه ريشتر داشت كه از جمله زمين
لرزه هاي مهيب به حساب مي آيد.

EXrozblog.comEX

شدت زلزله در واحد ريشتر، كه برگرفته از اسم زلزله نگار امريكايي، چارلز
فرانسيس ريشتر (Charles Francis Richter) ، مي باشد، يك جدول شدت لگاريتمي
شناخته شده بين المللي است. تك تك اين اطلاعات با يك زلزله سنج اندازه گيري
مي شود.ريشتر در سال 1935، زماني كه او كار درجه بندي خود را تكميل كرد،
Magnitude را كه به اختصار (M) مي نامند و برگرفته از كلمه لاتين Magnitudo به
معناي اندازه و مقدار است، به عنوان مقياس اندازه گيري زلزله معرفي كرد.
درجه بندي ريشتر با M1 شروع مي شود كه اين مقدار براي لرزشهاي قابل حس
زمين است. هر نقطه و مكاني روي اين درجه بندي، به معني شدت زمين لرزه به
ميزان ده برابر است. M8 نشان دهنده زمين لرزه هاي بسيار شديد است. ريشتر
حد و مرزي را براي مقادير M8 در نظر نگرفته است.

مقياس هاي درجه بندي ريشتر:

شدت 2-1 ريشتر: فقط به واسطه ابزار و تجهيزات قابل تشخيص است.

شدت 3 ريشتر: در نزديكي محل زلزله به سختي قابل احساس است.

شدت 5-4 ريشتر: تا شعاع 30 كيلومتري از مركز زلزله قابل حس بوده و همراه با
خرابي هاي مختصري است.

شدت 6 ريشتر: زمين لرزه اي قوي است كه تلفات جاني در بر دارد و خسارتهاي
سنگيني را در مناطق پر سكنه و جمعيت بار مي آورد.

شدت 7 ريشتر: زلزله اي با قدرت بسيار بالاست كه مي تواند منجر به بروز فاجعه شود.

شدت 8 ريشتر: عظيم ترين و مخوف ترين نوع زلزله است. تاكنون شديد ترين
زلزله اي كه ثبت شده ، شدتي معادل 6/8 ريشتر داشته است.

مقدار :Moment

مقياس ريشتر، زمين لرزه هاي بسيار شديد یعنی حدوداً از 8 ريشتر به بالا را به
سختي اندازه گيري می كند. به همين خاطر در سال گذشته زلزله نگاران آمريكايي
مقياس اندازه گيري Moment را برگزيده اند . در اين مقياس به جاي انرژي آزاد شده،
طول شكستگي بر روي پوسته زمين محاسبه مي شود. در اينجا Moment يك مقياس مكانيكي براي حركتهاي (تكان های ) بدني به عنوان پيامد تأثير نيروست. مقياس
Moment مانند مقدار ريشتر بوسيله زلزله سنج مشخص مي شود. دستگاه
زلزله سنج همه انواع امواج را كه در مدت زلزله بروز مي كنند، مورد توجه قرار مي دهد.
زمين لرزه هاي خفيف حداكثر چند صد متر شكاف روي پوسته زمين ايجاد مي كنند.
در زمين لرزه هاي با شدت بالا اين شكاف مي توانند بالغ بر چند صد كيلومتر شود.
در طول و امتداد چنين شكستگي هايي، امواج زلزله به صورت بي قاعده و قانون
گسترش پيدا مي كنند . زلزله كلمبيا در 25 ژانويه 1999 طبق حـــدسيات ، شكــــافي
بــــه طول 10 كيـــــلومتر ايجادكرد. مقياس Moment در اين زلزله 0/6 بود. دانشمندان
براي زلزله اي در ماه مه 1960 در شيلي، شديدترين زلزله براساس مقياس Moment
که مقدار 5/9 را داشت، ثبت كردند.

مقياس Mercalli :

در اين تقسيم بندي زمين لرزه مانند مقياس ريشتر بر اساس
شدت آن اندازه گيري نمي شود، بلكه براساس تأثيرات قابل حس و قابل ديد توصيف
مي شود. اين مقياس براساس نام محقق ايتاليايي در زمينه آتشفشان،(1914-1850) G. Mercalli ، نامگذاري شد. او اين مقياس را با شروع قرن جديد ميلادي ارائه کرد، يعني
زماني كه هنوز هيچ گــــونه ابــــزار دقيق اندازه گيري و قانون اندازه گيري بين المللي وجود نداشت. ايـــن مقــــياس امــــروزه در اروپــــا در قــــالبي تـــغيـــــير شــكل داده شـــده بـــه عنــــوان مقــــياس Medvedev-Sponheuer-Kaik)MSK) متداول و رايج است . بامقياس MSK شدت يك زلزله براي مكانهاي مورد نظر اندازه گيري مي شود. اين شدتدر 12 درجه تقسيم بندي و براي هر تقسيم بندي توصيفات مفصلي داده مي شود. به عنوان مثال سطح يا درجه ششم باعث بروز شكافهايي در ديوار مي شود و
با درجه 7، دودكش ها از روي سقفها به زمين مي افتند و در درجه 8، گوشه هاي بنا فرو
مي ريزد. در اين نوع درجه بندي، درجه مقياسهاي مكاني مناطق زلزله زده بر روي نقشه
ثبت مي شوند، سپس نواحي با درجه تخريب يكسان از طريق خطوطي به هم متصل
مي شوند. اين نقشه ها به عنوان مبنايي براي اينكه بيمارستانها يا نيروگاهها كجا
ساخته شوند محسوب مي شود . همچنين براي كاهش خسارات ناشي از زلزله،
اين نقشه ها كاربرد ويژه اي دارند.